Niemcy budują najlepszą brygadę na Litwie. Lekcje dla Polski [KOMENTARZ]

Z tego artykułu dowiesz się:

• Kiedy niemiecka brygada formowana na Litwie osiągnie gotowość bojową?
• Jaki najnowocześniejszy sprzęt otrzyma ta jednostka?
• Jakie szczególne elementy wdrażane są w trakcie jej szkolenia i przygotowania struktur?
• Co wspólnego może mieć proces formowania brygady przez Niemcy ze staraniami Polski o stałą obecność USA?

Pełna gotowość do 2028 roku i priorytet w Bundeswehrze

Związek taktyczny formowany na Litwie ma osiągnąć pełną gotowość operacyjną w 2028 roku. Obecnie na miejscu stacjonuje już około 2800 żołnierzy, głównie w ramach Wielonarodowej Grupy Bojowej NATO oraz elementów dowodzenia. Docelowo stan osobowy jednostki wyniesie 4800 wojskowych oraz 200 pracowników cywilnych. Informacje te wskazują, że Niemcom uda się zapewnić odpowiedni poziom ukompletowania jednostki w personel, wbrew wcześniejszym doniesieniom.

Generał Huber podkreśla, że brygada posiada najwyższy priorytet sprzętowy w całych niemieckich siłach zbrojnych. Oznacza to stuprocentowe ukompletowanie najnowocześniejszym uzbrojeniem. Podległy brygadzie 203. batalion pancerny dysponuje już – jako pierwszy i jedyny w Bundeswehrze – czołgami Leopard 2A7A1 zintegrowanymi z izraelskim systemem ochrony aktywnej Trophy, a docelowo jednostka zostanie przezbrojona w fabrycznie nowe Leopardy 2A8. Na razie jednak część czołgów to starsze wersje Leopardów i stosowane są między innymi siatki do ochrony przed dronami. W celu wsparcia tego sprzętu tworzona jest infrastruktura, włącznie z magazynami środków bojowych czy materiałów pędnych.

Brygada ma wdrażać rozwiązania związane z doświadczeniami wojny na Ukrainie. Jak powiedział niemieckiemu serwisowi Defence-Network dowódca brygady, podczas listopadowych ćwiczeń „Freedom Shield 26-II” jednostka ma operować flotą aż 700 bezzałogowców, w tym dronów uderzeniowych FPV. Brygada jako pierwsza w Niemczech na tym poziomie otrzyma amunicję krążącą, która w przyszłym roku wejdzie na stałe wyposażenie 455. Batalionu (Dywizjonu) Artylerii Pancernej. Sama jednostka jest formowana od nowa, bo w Niemczech brygady z reguły nie mają swoich dywizjonów artylerii. Te – co do zasady – są jedynie na szczeblu dywizji.

Istniejące struktury i silne wsparcie

Warto dodać, że choć 45. Brygada jest formowana od podstaw, to niektóre jej jednostki, jak wspomniany 203. batalion pancerny czy 122. batalion grenadierów pancernych (piechoty zmechanizowanej), będą pochodzić z istniejących struktur. Szczególnie z 21. Brygady Pancernej, która staje się jednostką sił średnich na transporterach Boxer.

Kluczowym elementem doktryny operacyjnej formacji jest budowa obrony powietrznej i przeciwdronowej. Ma on łączyć zestawy bezpośredniej obrony Skyranger (i inne, lżejsze), rakietowe zestawy IRIS-T SLM oraz pododdziały walki radioelektronicznej (WRE). Podkreślono jednak, że zdolności WRE mają wykraczać daleko poza zdolności zwalczania bezzałogowców. Wzmacniane są również zdolności logistyczne.

Doświadczenia z frontu ukraińskiego wpłynęły również na profil szkolenia medycznego. W trakcie listopadowego ćwiczenia nacisk kładziony ma być na procedury przedłużonej opieki nad rannym (Extended Care) oraz sprawne funkcjonowanie łańcucha ewakuacji medycznej (CASEVAC) w środowisku ciągłego nasycenia wrogimi dronami działającymi w trybie 24/7. W drugiej połowie 2027 roku na Litwę ma zostać przebazowany dedykowany batalion medyczny.

Niemcy podjęły decyzję o formowaniu wysuniętej brygady stacjonującej na Litwie w latach 2023-2024, a oficjalnie jednostkę utworzono w 2025 roku. Obecnie, mimo pewnych początkowych niepowodzeń, flagowy projekt zdaje się być na dobrej drodze do finalizacji. Dodajmy, że brygada jest w podporządkowaniu niemieckiej 10. Dywizji Pancernej, podlegającej Wielonarodowemu Korpusowi Północno-Wschodniemu w Szczecinie. Mówił o tym niedawno w wywiadzie dla Defence24.pl dowódca korpusu gen. broni Dariusz Parylak. A obecnie na Litwie obok formowanej 45. Brygady ćwiczy także inna niemiecka jednostka, 37. Brygada Grenadierów Pancernych (piechoty zmechanizowanej), stacjonująca na stałe w Niemczech. Ta ostatnia formacja utrzymuje gotowość do szybkiej reakcji w czasie, gdy tworzona jest pełna gotowość 45. Brygady.

Najlepsza niemiecka brygada: jakie wnioski dla Polski?

Z procesu formowania niemiecznej brygady na Litwie płynie kilka wniosków dla Polski. Zaczynając od poziomu strategicznego, sam proces formowania 45. Brygady jest dowodem, że zapisy Aktu Stanowiącego NATO-Rosja nie są już rozumiane przez Sojusz i same Niemcy w sposób, który powstrzymywałby przed stałym stacjonowaniem jednostek takiej wielkości na terenie państw przyjętych do NATO po 1997 roku. Nic dziwnego: NATO zobowiązało się do tego, by nie rozmieszczać „znaczących sił wojskowych” na stałe na terytorium państw przyjętych po 1997 roku „w obecnym i przewidywalnym środowisku bezpieczeństwa”, w momencie gdy Rosja dochowywała swoich zobowiązań międzynarodowych. To poważny argument za tym, że do obecności wojskowej w formule stałego stacjonowania (w wypadku Polski – wojsk amerykańskich) można i należy dążyć.

Na poziomie czysto wojskowym to ciekawe przedsięwzięcie, łączące tworzenie nowej jednostki wojskowej z wprowadzaniem nowego sprzętu i technik walki. Pytanie, czy te doświadczenia będą następnie przekładane na pozostałe jednostki Bundeswehry. Niemcy pokazały natomiast, że przyporządkowywanie części istniejących jednostek nowo tworzonym formacjom nie jest tylko polską specyfiką (w podobny sposób formowano np. 19. Brygadę Zmechanizowaną polskiej 18. Dywizji Zmechanizowanej, jak i całą Żelazną Dywizję). Nawet sposób prowadzenia ostatnich ćwiczeń przez Niemców na Litwie jest bliźniaczo podobny do tego, co niemal na pewno planowane jest przez stronę polską i amerykańską, już po sformowaniu jednostki, która powinna stacjonować na terenie RP za kilka lat.

Formowanie nowej brygady poza terenem kraju (niemieckiej na Litwie czy amerykańskiej w Polsce) musi trwać kilka lat. A w czasie procesu formowania, taka stacjonująca na stałe jednostka będzie wspierana siłami wzmocnienia przybywającymi na czas ćwiczeń i w sytuacji zagrożenia. To pokazuje, że korzyści ze stałego stacjonowania wykraczają poza zdolności jednej tylko jednostki rozmieszczonej w wysuniętej bazie.