Siły zbrojne

Zanim nadejdzie Borsuk. Potrzebna modernizacja BWP-1 [ANALIZA] Cz. 1

  • Fot. www.nord-stream.com
  • Oficjalna grafika prezydenta Turcji w związku z rocznicą obchodów inwazji na Cypr. Napis głosi: "45. rocznica operacji pokojowej na Cyprze oraz Święto Pokoju i Wolności"
  • Fot. szer. Dawid Sofiński.
  • Image Credit: http://wb.com.pl/
  • Fot. st. chor. Adam ROIK/Zespół Reporterski Combat Camera DO SZ.

Polskie BWP-1 mają zostać zastąpione przez nowe pojazdy Borsuk, rozwijane przez krajowy przemysł i planowane do produkcji na początku dekady. Biorąc jednak pod uwagę czas wymagany na dostawy nowych wozów, BWP – już obecnie w zasadzie całkowicie przestarzałe – pozostaną w służbie co najmniej do 2030 roku. Chcąc zapewnić realną wartość bojową wyposażonym w nie jednostkom, należy podjąć prace nad modernizacją BWP.

Program bojowego wozu piechoty Borsuk był jednym z powodów całkowitego zaniechania modernizacji służących w Wojsku Polskim w liczbie ponad tysiąca dwustu BWP-1. Nawet gdybyśmy już jutro uruchomili produkcję Borsuków, to przyjdzie nam poczekać co najmniej dekadę nim ich liczba w służbie pozwoli na zastąpienie BWP-1. Tymczasem pojazdy te są całkowicie przestarzałe w kontekście potrzeb i zagrożeń ze strony wojsk rosyjskich. Dlatego nie tylko uzasadniony, ale niezbędny jest program ich modernizacji. Musi on jednak uwzględniać stosunek koszt-efekt i ograniczony czas eksploatacji takich zmodyfikowanych pojazdów. 

Wojsko Polskie w połowie lat dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku miało na wyposażeniu ponad 1370 wozów bojowych BWP-1 oraz 38 pojazdów rozpoznawczych BWR-1S/D. Były to podstawowe wozy w jednostkach zmechanizowanych, jednak już w tym okresie ich wartość bojowa była dość ograniczona. Polska co prawda w 1989 roku pozyskała, w ramach planowanej modernizacji, 62 nowsze wozy bojowe BWP-2 (BMP-2) produkowane na licencji w Czechosłowacji, jednak w wyniku absurdalnej decyzji szefa Sztabu Generalnego WP z 1994 roku zostały one sprzedane do Angoli i Togo.

BMP-2 Czech
Czeski BVP-2 (licencyjny BMP-2) podczas odpalania pocisku przeciwpancernego. Fot. army.cz

Polska pozostała więc z archaicznymi BWP-1 w jednostkach i rozpoczętymi w 1992 roku pracami koncepcyjnymi nad ich modernizacją, która ostatecznie nie doszła do skutku, a kilka lat temu z niej zrezygnowano. Zarys tego programu sprzed 25 lat nadal pozostaje aktualny. Zakładał on bowiem modyfikacje pojazdów siłami krajowego przemysłu w zakresie zwiększenia możliwości bojowych umożliwiającym ich eksploatację do roku 2030.

Pojazdy niezmodernizowane, w tym okresie, np. ze względu na nadmierne zużycie, miały być wycofywane z eksploatacji. Miało to umożliwić utrzymanie zdolności operacyjnych podczas wprowadzania wozów bojowych nowej generacji, które planowano wdrożyć w latach 2005-2020. Co ciekawe, założenia te są bliskie stanowi obecnemu, z tym że obok kołowych Rosomaków w służbie pozostają nadal wyłącznie BWP-1. O ich znaczeniu świadczy choćby fakt wydzielania tego typu pojazdów do Sił Odpowiedzi NATO, również po wybuchu wojny na Ukrainie.

Czytaj więcej: Szpica NATO "skacze" do Rumunii. Z żołnierzami ze Świętoszowa [WIDEO]

Krótka historia następcy BWP-1

Umowa na pracę rozwojową, mającą pozwolić na opracowanie nowego pływającego bojowego wozu piechoty została podpisana 24 października 2014 roku, w ramach konkursu NCBiR nr 5/2014. Przyznano ją konsorcjum kierowanemu przez Hutę Stalowa Wola, wartość to 75 mln zł. W roku 2016 prace B+R doprowadzono do fazy II, czyli powstania projektu koncepcyjnego i analizy techniczno-ekonomicznej, a następnie – przekazania w październiku 2016 r. wykonawcy zatwierdzonych WZTT.

Pozwoliło to na opracowanie już w kwietniu 2017 r. projektu wstępnego i zbudowanie w oparciu o ten projekt pre-prototypu, formalnie nazwanego modelem, który HSW SA zaprezentowała podczas MSPO 2017. Na wyprodukowanym w 2018 roku prototypie skonfigurowanym pod względem wyposażeniowym zgodnie ze specyfikacją konstrukcyjną zostaną zrealizowane badania wstępne i badania kwalifikacyjne, które pozwolą zakończyć zgodnie z założeniami fazę B+R projektu, mają zakończyć się do czerwca 2020 r. W praktyce więc dostawy mogą rozpocząć się około 2021 roku. Zakładając, że przezbrajany będzie jeden batalion rocznie (ponad 50 wozów w wersji bojowej, nie mówiąc już o wozach wsparcia, rozpoznawczych etc.), oznacza to że dostawy potrwają do roku 2030 lub nawet dłużej.

Borsuk MSPO 2017
Fot. Paweł K. Malicki.

Warto też wspomnieć, że równolegle z pracami nad BWP Borsuk rozważano zakup i polonizację zagranicznej platformy gąsienicowej, jednak realizacja kolejnych etapów projektu zmniejsza prawdopodobieństwo takiego rozwiązania. Ponadto, w programie ujęty jest wymóg pływalności, trudny do spełnienia dla zagranicznych producentów. Wreszcie, nawet kupując BWP „z półki”, należałoby go integrować z krajowymi systemami uzbrojenia, BMS itd., a to musi być procesem czasochłonnym, nie mówiąc już o dodatkowych kosztach związanych z pozyskaniem zagranicznego rozwiązania.

Czytaj więcej: MSPO 2017: Premiera Borsuka

Polski przemysł (gliwicki ośrodek pancerny) podejmował też prace w celu integracji wieży Hitfist-30, bezzałogowej wieży Oto Melara, i wreszcie Hitfista z wyrzutniami Spike na podwoziu Anders, jednak pojazd ten nie spełniał utrzymywanego wymogu pływalności. Biorąc nawet pod uwagę sam cykl produkcji i integracji systemów, w zasadzie żaden BWP nie pojawiłby się w WP wcześniej niż na przełomie dekad. Można więc postawić tezę, że przyjęty w programie Borsuk harmonogram jest w zasadzie optymalny, jeżeli chodzi o proces wprowadzania nowego wozu, biorąc pod uwagę choćby liczbę planowanych do wdrożenia pojazdów i konieczny czas dostaw.

To oznacza, że – jak wskazano wcześniej – BWP-1 pozostaną w linii co najmniej do 2030 roku, a może dłużej, w zależności np. od docelowej liczby batalionów, procesu formowania nowej dywizji, proporcji między pododdziałami na BWP i KTO itd. Jeżeli więc pododdziały uzbrojone w BWP mają zyskać realną wartość bojową, pojazdy te muszą zostać zmodernizowane. Trzeba też pamiętać, że różne państwa, jak choćby Rosja, prowadzą proces wdrażania generacyjnie nowego sprzętu równolegle z modernizacją istniejącego, aby podtrzymywać i rozwijać zdolności bojowe. Polskie BWP, poza drobnymi modyfikacjami jak pasywacją przyrządów obserwacyjnych, nie ulegały zmianom w zasadzie od czterech dekad.

Zmodernizowane BWP potrzebne na wczoraj

Biorąc pod uwagę stopień zużycia BWP-1 istnieje niebezpieczeństwo, bataliony piechoty zmechanizowanej w ciągu kilku lat zaczną tracić wozy bojowe ze względu na ich wyeksploatowanie. Staną się de facto zwykłą piechotą, a przez to niezdolną do współdziałania z batalionami pancernymi. Będzie to oznaczało drastyczne ograniczenie zdolności bojowej batalionów zmechanizowanych a co za tym idzie dekompozycję brygad, ze względu na brak możliwości wsparcia czołgów piechotą, która zostanie pozbawiona możliwości transportu a przede wszystkim wsparcia wozów bojowych.

Wszystko to w sytuacji, gdy już co najmniej od dwóch dekad polskie BWP-1 nie przystają do potrzeb i wymagań pola walki. Nawet jeżeli tak się nie stanie, jeżeli pojazdy te będą tylko remontowane, ich zdolności obronne – w stosunku do potencjalnego przeciwnika, wprowadzającego nowe wozy i modernizującego istniejące, zwiększając ich potencjał – będą tak naprawdę dalej malały.

Świadomości istotnej roli jaką pełnią te pojazdy dowodzi decyzja administracyjna o wydłużeniu czasu służby BWP-1 w Wojsku Polskim do 45 lat. Jest to dobry przyczynek do modernizacji tych pojazdów tak, aby przy zachowaniu racjonalnego stosunku koszt/efekt podnieść zarówno ich walory eksploatacyjne jak i możliwości bojowe. 

Od BWP-95 do Pumy-1. Niedoszłe polskie modernizacje

Złożone problemy eksploatacji BWP-1 w Wojsku Polskim mają w zasadzie dwojakie przyczyny. Pierwszą jest duże wyeksploatowanie tych pojazdów, zużycie kluczowych systemów oraz relatywnie niskie w stosunku do nowoczesnych rozwiązań osiągi. Zastosowanie nowocześniejszych komponentów, pochodzących od producentów krajowych lub zagranicznych, pozwoliłoby na obniżenie kosztów eksploatacji i poprawę kluczowych parametrów.

Odrębną kwestią jest archaiczne uzbrojenie, wyposażenie i opancerzenie tych pojazdów, które również można poprawić relatywnie niskim kosztem. Kwestie te są znane najmniej od dwóch dekad. A jednak programy modernizacji BWP-1, bardzo zaawansowane na przełomie wieków, zostały później zarzucone. Co ciekawe, nadal nie straciły one na aktualności. Więcej nawet, wiele z ówczesnych problemów można dziś łatwo rozwiązać dzięki postępowi technologii w ciągu ostatniej dekady.

Sięgając po rys historyczny już w 1992 r. zainicjowano w Sztabie Generalnym WP prace koncepcyjne nad możliwością przemysłowej modernizacji BWP-1, pozwalającej na wykorzystywanie tych wozów co najmniej do roku 2030. Planowano zwiększyć ich możliwości bojowe oraz zachować potencjał przemysłowy powalający na rozpoczęcie wymiany generacyjnej sprzętu w latach 2005-2020. Pojazdy niezmodernizowane w tym okresie miały być wycofywane z eksploatacji. W tym czasie w ocenie Sztabu Generalnego WP pojazd BWP-1 spełniał nadal wymagania w zakresie manewrowości oraz pokonywania przeszkód wodnych.

Wstępne wymagania wojska dotyczące modernizacji mówiły o zmianie uzbrojenia głównego na armatę szybkostrzelną, nowych kierowanych pociskach przeciwpancernych oraz zastosowaniu pasywnych przyrządów celowniczych i obserwacyjnych (oryginalne wymagały podświetlania reflektorami podczerwieni), wzmocnieniu opancerzenia i instalacji nowych środków łączności. Owocem tej decyzji była szeroka gama propozycji. Część w postaci realnie zmodyfikowanych pojazdów, takich jak BWP-95, Puma E8 czy kilka generacji BWP-1M z różnego typu załogowymi i bezzałogowymi wieżami oraz skalowalnym poziomem dodatkowego opancerzenia.

BWP-1M Puma
Propozycja modernizacji BWP Puma z wieżą RCWS-30. Fot. WZM Poznań.

W 2007 roku MON przeprowadził kolejne Studium Wykonalności modernizacji BWP-1. Założeniem programu było m.in. wydłużenie okresu eksploatacji posiadanych przez SZ RP bojowych wozów piechoty i bojowych wozów rozpoznawczych przy możliwie szerokiej kompatybilności z KTO Rosomak. Wśród założeń znalazła się m. in. implementacja systemu zarządzania polem walki BMS (Battle Management System), który miał być następnie zastosowany na innych platformach.

Kadłub i wieża bezzałogowa, uzbrojona w kompatybilne z zastosowanymi na KTO Rosomak działkiem 30 mm Bushmaster MK44 i ppk Spike-LR, miały zapewniać ochronę na poziomie 3 według STANAG 4569. Wszystko to przy zachowaniu takich parametrów jak pływalność i wysoka mobilność, co np. ograniczało masę wieży do nie więcej niż 1500 kg. Planowano wówczas zmodernizować do 668 pojazdów BWP-1, czyli stan 12 batalionów zmechanizowanych po 53 wozy bojowe w każdym.

Program “Modernizacja BWP-1 kryptonim Puma-1”, formalnie kolejna praca badawczo-rozwojowa, został uruchomiony w 2008 roku i w ciągu dwóch lat trwania przeznaczono na niego około 24 mln zł. Do testów poligonowych trafiły dwa prototypy BWP-1M Puma-1 z wieżami bezzałogowymi UT-30 i RCWS-30 produkcji izraelskiej. Obie wieże przekraczały jednak dopuszczalna masę a całość nie spełniała wymagań wojska, co doprowadziło do usunięcia z listy programów zawartych w “Planie Modernizacji Technicznej SZ RP w latach 2009-2018” modyfikacji BWP-1 do standardu Puma-1. Należy powiedzieć, że niesłusznie, gdyż nadal istnieje potrzeba a znacznie zwiększyły się możliwości takie modernizacji. Horyzont czasowy eksploatacji przynajmniej części BWP-1 de facto nie uległ zmianie i sięga co najmniej 2030 roku.

Zbyt słaby by uderzyć

Sama koncepcja BWP-1, czy raczej BMP-1 (takie jest rosyjskie oznaczenie pojazdu) w momencie pierwszej planowanej przez Wojsko Polskie modernizacji w 1992 roku miała już niemal trzydzieści lat. Szybki postęp w dziedzinie uzbrojenia na początku lat 70-tych spowodował, że rewolucyjne w 1966 roku BWP-1 stały się szybko przestarzałe. Dotyczyło to szczególnie uzbrojenia, w postaci niskociśnieniowej armaty gładkolufowej 73mm i kierowanych pocisków rakietowych 9M14 Malutka. W tym czasie na zachodzie pojawiły się wozy Bradley czy Marder, uzbrojone w działka automatyczne klibru co najmniej 20mm i nowe przeciwpancerne pociski kierowane w standardzie SACLOS (tzw. II generacji).

15 BZ1
Fot. szer. Dawid Sofiński.

Nowe działka mogą skutecznie zwalczać różnego typu cele, w tym cele powietrzne i większość pojazdów opancerzonych na dystansie ponad 3 km. Natomiast pociski kierowane z tego okresu mają znacznie większa precyzję i odporność na przeciwdziałanie, a przede wszystkim mniejszą niż 9M14 Malutka minimalną odległość z jakie mogą naprowadzać się na cel. De facto uzbrojenie BWP-1 było projektowane wyłącznie z myślą o zwalczaniu czołgów i to głównie z użyciem rakiet Malutka, które w momencie wprowadzenia do służby mogły skutecznie zwalczać nawet najcięższe pojazdy NATO. Gładkolufowa, niskociśnieniowa armata 2A28 Grom, stosowana w wozach BWP-1 ma zasięg nominalny około 1300 metrów ale realnie jej zadaniem było zwalczanie czołgów na dystansie do 700 metrów pociskami kumulacyjnymi. Dopiero w późniejszym czasie dodano inne rodzaje amunicji.

Wynika to ze specyfiki rakiet 9M14 które startując z wyrzutni nieco ku górze mogą być skutecznie naprowadzane przez operatora dopiero po pokonaniu około 500-700 metrów. Obecnie zarówno rakiety jak i armata BWP-1 nie są w stanie skutecznie zwalczać czołgów potencjalnego przeciwnika. Natomiast do niszczenia innego typu celów, zwłaszcza pojazdów opancerzonych, rakiety Malutka mają wystarczającą siłę rażenia, ale skuteczność zmniejsza sposób naprowadzania.

Podobnie armata 2A28 Grom ma dalece niedostateczną szybkostrzelność, celność i zasięg, ze względu na niską prędkość pocisków. Czyni je to podatnymi na wiatr i inne czynniki atmosferyczne. Armata mogłaby być uzbrojeniem skutecznym do zwalczania fortyfikacji czy wsparcia sił w terenie zurbanizowanym, ze względu na dużą skuteczność amunicji, ale nie jest to rola jaką mogą dziś pełnić polskie pojazdy BWP-1 na współczesnym polu walki, chociażby ze względu na inne swoje wady.

Jak widać uzbrojenie BWP-1, poza karabinem maszynowym 7,62 mm, jest całkowicie przestarzałe. Dlatego prace nad następcą BMP-1 ruszyły w ZSRR bardzo szybko i doprowadziły do budowy w 1974 roku prototypu znacznie lepiej uzbrojonego pojazdu. W 1980 roku oficjalnego wprowadzono na uzbrojenie BMP-2. Miały one bardzo podobną konstrukcję i wiele wad poprzednika, ale ich uzbrojenie podstawowe obejmowało 30 mm armatę automatyczną i nowej generacji rakiety 9M111 Fagot a później również 9M113 Konkurs. Nowe pociski są wyposażone w znacznie skuteczniejsze głowice, osiągają większą prędkość, ale przede wszystkim ich system naprowadzania powoduje, że „martwa strefa” od momentu odpalenia to jedynie pierwsze 50 metrów lotu rakiety. Dzięki temu BMP-2 nie wymagają tak silnego krótkodystansowego uzbrojenia przeciwpancernego jakie zastosowano w BWP-1. Stąd możliwe było wiec zastosowanie bardziej uniwersalnego systemu.

BMP-2
Rosyjski BMP-2 dysponuje automatyczną armatą 30 mm. Fot. mil.ru.

Podstawowe uzbrojenie BMP-2 to armata 2A42 kalibru 30mm, która jest zdolna do rażenia na dystansie ponad 3 km szerokiej gamy celów, w tym powietrznych. Jest to broń umożliwiająca skuteczne zwalczanie większości pojazdów opancerzonych również na współczesnym polu walki i to z szybkostrzelnością teoretyczną od 200 do 500 strzałów na minutę. Co ciekawe, również sam BMP-2 nie jest odporny na ogień tej broni.

Zbyt słaby by przeżyć

W konflikcie na wschodzie Ukrainy znaczne straty po obu stronach powodowało to, że nawet pancerz czołowy BMP-2 nie jest odporny na ostrzał z armaty szybkostrzelnej 30 mm. Dlatego w starciu należące do tzw. "separatystów" i armii ukraińskiej wozy bojowe rozstrzeliwały się wzajemnie z dużej odległości pozostawiając piechotę bez osłony i wsparcia. Zwykle starcie wygrywał obrońca, gdyż jego pojazdy mogły być okopane i mniej narażone na trafienie. Armata 2A42 jest bronią na tyle udaną, że jest stosowana nie tylko na wielu rosyjskich kołowych i gąsienicowych pojazdach opancerzonych, ale również na śmigłowcach uderzeniowych. Stanowi też uzbrojenie pojazdów wchodzący na uzbrojenie rosyjskich sił zbrojnych, takich jak Bumerang czy Kurganiec-25.

Podstawową wadą zarówno BWP-1 jak i BWP-2 jest, relatywnie słabe opancerzenie, które jedynie w przedniej części kadłuba zapewnia ograniczoną ochronę przed amunicją przeciwpancerną kalibru do 23mm. Tymczasem sam BMP-2 jest już uzbrojony w działko 30 mm, jak widać z powyższego przykładu, zdolne bez żadnych problemów spenetrować jego własny pancerz, możliwości systemu 2A42 może jeszcze zwiększyć nowoczesna amunicja.

BWP-1
BWP-1. Fot. Katarzyna Przepióra/10bkpanc.wp.mil.pl.

Boki i tył pojazdu są jeszcze słabsze i chronią jedynie przed pociskami kalibru 7,62 mm i odłamkami artyleryjskimi. Do ich penetracji wystarczy więc karabin maszynowy 12,7 mm z amunicją przeciwpancerną, czyli uzbrojenie dość powszechnie stosowane na polu walki. Badania oraz doświadczenia bojowe z Afganistanu i Czeczenii dowiodły, że z odległości poniżej 30 metrów istnieje szansa przebicia pancerza w rejonie klap i drzwi tylnych nawet za pomocą amunicji przeciwpancernej kalibru 7,62 mm. Są to poziomy ochrony znacznie niższe niż w większości stosowanych obecnie na świecie pojazdów podobnej klasy, które zapewniają dookólną ochronę przed amunicją 12,7-14,5 mm i przedni pancerz odporny na pociski 30 mm.

Słabe opancerzenie jest pochodną wymogu pływalności, jaki utrzymano zarówno podczas konstruowania BMP-1 jak i BMP-2. Związane było to z rosyjską strategią ofensywną, zakładającą masowe forsowanie przeszkód wodnych z marszu oraz niszczenie zapór wodnych w zachodniej Europie w celu ograniczenia ruchu sił NATO. Z perspektywy działań obronnych na terenie naszego kraju zdolność do pływania zdaje się być drugorzędna, jednak nadal znajduje się w wymaganiach dotyczących zarówno KTO Borsuk, jak i nowego BWP Borsuk, była też utrzymywana w wymogach dla modernizacji BWP-1.

Problem dla bezpieczeństwa załogi i desantu stanowi również umieszczenie podstawowych zbiorników paliwa BWP-1 pomiędzy zwróconymi do siebie plecami siedzeniami desantu oraz w tylnych drzwiach, które mieszczą „marszowe” zbiorniki paliwa opróżniane przed wejściem do walki. Same ławki na których siedzi desant są również dość archaicznym rozwiązaniem. W większości współczesnych pojazdów stosuje się osobne siedzenia podwieszane co ułatwia pochłanianie energii spowodowanej przez wybuchy min i pocisków artyleryjskich.

Zamiast drzwi tylnych stosuje się zwykle w pojazdach tej klasy opuszczaną rampę, która znacznie ułatwia szybkie desantowanie się z pojazdu. Jest to rozwiązanie wymagające odpowiedniej instalacji hydraulicznej lub elektrycznej, ale daje zdecydowane korzyści. Problemem jest w BWP-1, podobnie jak w wielu posowieckich pojazdach, amunicja nie jest oddzielona w żaden sposób od przedziału załogi, co w wypadku penetracji cienkiego jak już wcześniej zauważyliśmy pancerza, jest groźne dla załogi. Brak jest również systemów przeciwpożarowych, które przynajmniej częściowo obniżałyby ryzyko pożaru i wybuchu amunicji lub paliwa.

Również zawieszenie i układ napędowy BWP-1 można by znacznie poprawić, co przełożyłoby się na możliwość zwiększenia masy, poprawienie komfortu jazdy czy wzrost prędkości i zasięgu. Można skorzystać z gotowych rozwiązań, jakimi są powerpacki pozwalające łatwo wymienić stary rosyjski silnik UTD-20 pojemności 15,8 litra i mocy około 300 KM na coś znacznie bardziej ekonomicznego. Postęp w technice jest na tyle duży, że jednostka napędowa o podobnych osiągach może mieć dziś silnik o pojemności 7 litrów. Oznacza to znacznie mniejsze zużycie paliwa i masę.

W kwestii optoelektroniki i szeroko rozumianej świadomości pola walki bazowe wyposażenie BWP-1 jest wręcz zabytkowe, choć część polskich pojazdów tego typu otrzymała nowe pasywne przyrządy obserwacyjne.

Standardowy wóz jest wyposażony w aktywny system noktowizyjny, wymagający doświetlenia reflektorami podczerwieni. Załoga w nocy ma więc do wyboru nie widzieć nic, lub świecić w podczerwieni jak choinka zyskując zdolność widzenia na odległość ledwie kilkuset metrów. De facto oznacza to brak możliwości prowadzenia walki w nocy, poza prowadzeniem ognia na minimalnym dystansie wykluczającym użycie rakiet. Część polskich BWP otrzymała w ramach modyfikacji pasywne noktowizyjne przyrządy obserwacyjne, zwiększające zasięg wykrywania celów i eliminujące potrzebę użycia reflektora. Nadal jednak nie zapewniają one takich możliwości jak termowizory, czy nowoczesne systemy kierowania ogniem klasy hunter-killer.

System łączności to stare sowieckie radiostacje niezgodne z żadnym standardem NATO. Tymczasem pojazdy te stanowią wyposażenie jednostek regularnie współdziałających z siłami sojuszniczymi. Nie tylko świadomość sytuacyjna ale podstawowe zdolności komunikacji są więc mocno ograniczone dla wozów BWP-1.

Bradley TOW
Fot. US Army.

Modernizować, ale jak?

Powyżej wymienione zostały nie wszystkie, ale najpoważniejsze słabości BWP-1 który, co warto jeszcze raz podkreślić, stanowi podstawowe wyposażenie jednostek zmechanizowanych. Wbrew obiegowemu wrażeniu, umacnianemu przez różne poligonowe pokazy dla prasy i VIPów, to nie KTO Rosomak ale BWP-1 wspierać będą polskie i sojusznicze czołgi podczas działań bojowych. Warto przypomnieć, że spośród około 22 batalionów zmechanizowanych docelowo jedynie 8 ma zostać wyposażonych w KTO Rosomak, a liczba jednostek może zostać zwiększona z uwagi na tworzenie nowej dywizji.

Pozostałe co najmniej 14 batalionów będzie eksploatować ponad 800 pojazdów BWP-1 do czasu zastąpienia ich przez BWP Borsuk. Zgodnie z szacunkowymi wyliczeniami zamieszczonymi na wstępie tego tekstu, oznacza to potrzebę utrzymania BWP-1 jeszcze co najmniej do 2030 roku. Absolutnie celowa wydaje się zatem ich modernizacja, przynajmniej w zakresie pozwalającym im zaistnieć na współczesnym polu walki jako realne wsparcie dla piechoty i czołgów.  

Jak już wcześniej wspomniałem, pierwsza wada BWP-1, której nigdy nie zaradzono w Wojsku Polskim, to zupełnie archaiczne i nieadekwatne co najmniej od 30 lat uzbrojenie w postaci ppk Malutka i armaty 73 mm. Zastąpienie tego tandemu działkiem automatycznym było podstawą wszystkich planowanych programów modernizacji i powinno pozostać wymogiem również obecnie.

Optymalne, choć nie niezbędne, byłoby połączenie w zmodernizowanych BWP-1 działka Bushmaster kalibru 30 mm i pocisków kierowanych Spike, co zapewniłoby kompatybilność zarówno z KTO Rosomak jak i BWP Borsuk. Opcją minimum zdaje się być samo działko 30 mm w bezzałogowym module uzbrojenia (będzie wtedy lżejszy, a PPK przy odpowiedniej strukturze mogą zapewnić dedykowane pojazdy, piechota itd.).

Wraz z uzbrojeniem należy wymienić system celowniczy, oraz peryskopy kierowcy i dowódcy na nowoczesne optoelektroniczne dzienno-nocne przyrządy obserwacyjne i celownicze. Już te dwie zmiany wpłyną na istotne podniesienie walorów bojowych BWP-1, gdyż pozwolą na skuteczne zwalczanie pojazdów przeciwnika zarówno w dzień jak i nocą. Jest to szczególnie istotne w sytuacji prowadzenia operacji obronnych, gdy wozy mogą spotkać się ze znaczną przewagą sił przeciwnika, działając w dobrze znanym terenie z możliwością prowadzenia ognia z wcześniej przygotowanych stanowisk.

Marder Milan
Fot. Paula Guzman, 7th ATC Public Affairs/Wikimedia Commons.

W takich warunkach mniejsze znaczenie ma niedostateczne opancerzenie BWP-1 które, co warto przypomnieć, nie chroni z przed ogniem broni o kalibrze powyżej 23mm a z boku powyżej 7,62 mm. Istotnym atutem BWP-1 jest niska sylwetka pojazdu utrudniające trafienie, ułatwiająca natomiast wykorzystanie naturalnych lub wcześniej przygotowanych osłon.

Dlatego opancerzenie nie jest priorytetem, zwłaszcza w sytuacji ograniczonego wzrostu masy jaki jest możliwi do przyjęcia przy zachowaniu wymogu pływalności i mobilności. Ewentualne wzmocnienie opancerzenia powinno objąć przede wszystkim podniesienie poziomu ochrony przed ostrzałem, gdyż w działaniach obronnych zagrożenie minami jest ograniczone. Dotyczy to głównie najsłabszych boków kadłuba i jego przedniej części, można też wykorzystać systemy pancerza i kamuflażu, takie jak Finowie zastosowali na modernizowanych BMP-2M (dostarczyła je Miranda należąca do Grupy Lubawa). Odrębna kwestia, to zastosowanie systemów antyodłamkowych i przeciwpożarowych zmniejszających ryzyko w przypadku penetracji pancerza. 

Niezbędna jest natomiast modernizacja systemu łączności, a więc wymiana analogowej rosyjskiej radiostacji R-123 na radiostacje cyfrowe zgodne ze standardem NATO. Mogą to być polskie radiostacje, jak np.  RKP 8000 czy RRC 9310 współpracujące z systemem Fonet-IP. Wraz z nimi powinny pojawić się nowoczesne systemy nawigacji i pozycjonowania oraz IFF. Docelowo może to umożliwić integrację na zmodernizowanych wozach BWP-1 systemów zarządzania polem walki. Nie tylko podniesie to ich możliwości operacyjne, ale też umożliwi szkolenie załóg z myślą o nowszych platformach takich jak BWP Borsuk.

W ramach remontów towarzyszących modernizacji warto dokonać wymiany rosyjskich silników UTD-20 nowocześniejszą jednostką napędową o podobnej mocy, ale niższej masie i zużyciu paliwa. Na rynku są obecnie dostępne odpowiednie powerpacki. Można również wykorzystać rozwiązania opracowane z myślą o BWP-1M Puma lub opracować nowy powerpack w oparciu o silniki MTU które mają stanowić standard w zakresie napędu pojazdów wojskowych w Polsce. Jest to uzasadnione ekonomicznie dla modernizacji kilkuset wozów i perspektywiczne w kontekście ewentualnego eksportu powstałego rozwiązania.

Pojazdy BMP-1 i BMP-2 są szeroko stosowane na świecie, ale wielu użytkowników jest zainteresowanych ich „westernizacją”. Uzasadniona, zwłaszcza w przypadku istotnego wzrostu masy, może również okazać się modyfikacja zawieszenia. Mowa tu choćby o zastosowaniu nowych amortyzatorów na wszystkich, lub przynajmniej pierwszej i ostatniej parze kół nośnych, zderzaków elastomerowych.

Powyżej znaleźć można podstawowe zakresy modernizacji polskich BWP-1, których analizę pod względem zasadności realizacji w perspektywie potrzeb wojska jak również rachunku koszt/efekt będzie można znaleźć w drugiej części tekstu. Będzie ona skoncentrowana na dostępnych obecnie rozwiązaniach oraz potrzebach sił zbrojnych i potencjale jakim dysponować mogą zmodernizowane BWP-1. Jako rozwiązanie pomostowe i jednocześnie ekonomicznie uzasadnione uzupełnienie nowych, wprowadzanych do linii pojazdów.

Zobacz też: Borsuk i systemy artyleryjskie z HSW [Defence24.pl TV]

 

 

Komentarze (99)

  1. rezerwista

    jak na początku lat '00, chyba w 2003 r. w jednej z BZ szykowaliśmy bz na poligon oddalony 30 km od jw, to przygotowania 14szt BWP-1 ( żeby ukompletować chociaż 1 kz!!! ) trwały miesiąc, aby wyjechały za bramę. I były to najsprawniejsze z całego batalionu!! Po około 5 km trzy z nich stały już w polu i czekały na lawetę. Wątpię, czy przez ponad 15 lat od tamtego czasu coś się polepszyło w stanie technicznym BWP-1.

    1. Davien

      Kłin pociski do wyrzytni BM21 grad z Serbii maja całe 45km zasiegu czyli o całe 2 wiecej od naszych feniksów a osiągneli to kosztem zmniejszonej głowicy:) Na 42km to artyleria 155mmL52 stzrela standardowymi pociskami.

    2. Grzegorz Brzęczyszczykiewicz

      Davien. nie standardowymi tylko pociskami z gazogeneratorem.

    3. Davien

      To dalej jest amunicja standardowa do haubic 155mm a nie specjalna jak np Volcano czy te niemeickie H-VLAP. Chodizło ci pewnie o zwykłe pociski HE.

  2. stary

    Ja bym stawiał tylko na Borsuka mam na myśli koszty/efekt

  3. danka

    1200 sztuk szrotu a następca w powijakach,gdzie Mustang,Pegaz,Orka,Narew,Wisła,Harpia,tytan,Homar,śmigłowce wielozadaniowe,szturmowe,transportowe,gdzie fregaty,gdzie rezerwy ,....itd.Wszystko jest na papierze.To ja mam pytanie-co robiły wszystkie rządy po89r w kwestii modernizacji?Nie widzieli tego czy nie chcieli widzieć?To znaczy,że jedli chleb podatnika za darmo.

    1. Harry

      Rządy zwracały pieniądze do budżetu ogłaszając wszem i wobec, że wojny nie będzie. Kadra wojskowa czekała na awanse, gaże i była zainteresowana socjalem ,a gdy któryś z wojskowych sugerował by unowocześniać armię to mu głowę szybko ukręcono. Reszta wyciągała wnioski i też milczała.

    2. HanSolo

      Świetna pointa. Realia na pewno są jeszcze gorsze ale na potrzeby skrótowości - brawo. Dawno nie widziałem lepszego komentarza.

  4. skandal

    Może jeszcze zmodernizujemy wozy drabiniaste "bo to lepsze niż nic"?! Co za bezsensowna strata kasy na pojazdy o ujemnej wartości. Pobudka, nawet najgłębiej zmodernizowane BMP-1 to tylko cele wręcz ćwiczebne dla wrogów i trumny dla naszych żołdaków. Potencjał obronny jest taki sam z BMP czy bez (czyli niemal zerowy) różnica jest taka że te i inne bezwartościowe zabytki tylko pożerają pieniądze które można wydać na coś innego. Cokolwiek.

    1. HanSolo

      Zmodernizowany BWP1 i tak będzie lepszy niż Borsuk. Przede wszystkim dlatego że BEDZIE. Ochrona balistyczna Borsuka nie będzie jakoś wyczuwalnie lepsza niż w BWP1.

  5. Skoczek224

    Czy dałoby się kadłub ROSOMAKA osadzić na gąsienicach?

    1. HanSolo

      To właśnie jest Rosomak osadzony na gąsiennicach. Jednak ze względu na brak kół z powietrzem i cięższy napęd gonsiennicowy, Borsuk musi być jeszcze mniej odporny na ostrzał niż już i tak ogołocony Rosomak. Jest to oczywiście niemożliwe do wykonania w sposob profesjonalny ale tym nie zajeli się żadni profesjonaliści. Poza tym nie potrafią zbudować własnego nadwozia/kadłuba do BWP, więc użyli tego z Rosomaka. Tyle.

  6. Realista

    Nie chodzi o BWP-1 jako BWP - ale jego konwersję np. na transporter gąsienicowy, albo na wersje specjalistyczne, gdzie będzie z nadmiarem spełniał swoje nowe zadania. Inne funkcje, inne wyposażenie - dobranie zadań i wyposażenia wg relacji koszt-efekt. Tak robili Niemcy w II w.św. , teraz tak robi Izrael. Kołowy transporter piechoty: zdjąć wieżę i założyć ZSMU z granatnikiem 40 mm i z wkm 12,7 mm [ale z amunicją, a nie namiastką]. Pokryć pancerzem reaktywnym WITU Wiśniewskiego - zachowa pływalność. Dołożyć lekki pancerz siatkowy na RGPpanc. Dołożyć maskowanie Lubawy. Dołożyć elastomery do zawieszenia, gąsienice z gumowymi nakładkami. Dołożyć fartuchy przeciwodłamkowe. No i kamery obserwacji dookólnej plus termowizję. Wersje specjalistyczne: moździerz osłonięty w kadłubie [nawet możliwe 2 moździerze 98mm - po otwarciu wieży i zapewnieniu drugiego wykuszu ogniowego]. Druga wersja specjalistyczna to niszczyciel czołgów [z dronem dla pozycjonowania laserowego celu pozahoryzontalnego] czyli nosiciel Spike NLOS [pro forma dla samoobrony dać km] - oczywiście po zdjęciu wieży, unowocześnieniu zawieszenia, gąsienic i silniejszego powerpacka - bo myśliwy musi być manewrowy. To dużo lepszy pomysł niż "szafa" specjalistycznego Rosomaka 6x6 pokazanego na MSPO 2017. Inna wersja specjalistyczna to wóz dowodzenia po "podniesieniu" i zwiększeniu objętości kadłuba. Coś takiego zrobili ostatnio Ukraińcy, aczkolwiek mi chodzi tylko o to, by zwiększyć objętość i pływalność i dzięki temu mieć przestrzeń dla wozu dowódczego lub łączności lub amunicyjnego lub WEM. Przy dobraniu powiększenia kadłuba, można wtedy dołożyć panele opancerzenia, siatki przeciw RGPpanc itd.

    1. HanSolo

      Pancerz reaktywny kompletnie wyklucza jakąkolwiek pływalność.

  7. Mario

    ne rozumem tego.. chcą próbować reaktywować złomy. Po co? Jak juz(a to pilna potrzeba) to można kupić nowe pojazdy a nie marnotrawić pieniądze na ratowanie złomu.. A ci nasi polscy inżynierzy są najlepsi na świecie ale z tego co widzę jak robią coś nowego to podpatrują sowieckie(rosyjskie) rozwiązania, jak patrzę na nowe karabiny działka pojazdy to nic innego jak posowieckie sprzęty. I jeszcze jeżdzące złomy T72 i PT91 i nadal chcą je moderniozować po co się pytam? To lepiej kupić nowe zachodnie konstrukcje nowe Abramsy nowe Leopardy nowe Challangery itp. a nie narażać naszych chłopaków by jezdzili złomami..

    1. HanSolo

      Teoretycznie, nikt nie wyprodukuje nowych pojazdów wystarczająco szybko. Poza tym ludzi się doi nie po to, żeby płacić komuś, podczas gdy można sobie. W skrócie: I tak BWP1 będziemy modernizowali dłużej niż Niemcy wyprodukują dla nas BWP-y z prawdziwego zdażenia ale wozy z Niemiec "nie pływają", a ich możliwości zmiażdzą Borsuka w zestawieniu 1:1 - a tego władza wyjątkowo pragnie uniknąć. PT-91 warto jest zmodernizować i już się to z powodzeniem robi. T-72 nie nadają się do walki w aktualnym stanie, a to ponad 50% naszych sił pancernych, jesteśmy zatem zmuszeni zmodernizować choćby 300szt tych czołgów. Z zakupami najepszego sprzętu dla WP jest tak, że MON realnie nawet nie zwraca uwagi na tego typu szczegóły. Liczy się kto, komu, za ile, za co i jakie z tego będę miał korzyści. Ale najważniejsze, żeby zachować pozory i zeby z zewnątrz to dobrze wygladało np: "Polski wóz pancerny dla polskich żołnierzy" i temu podobne bajki. To są priorytety MON-u. Zdolności armii do obrony kraju są pomijane "bo przecież i tak nie będzie żadnej wojny, zresztą my juz będziemy daleko stąd"

  8. Konceptor

    Zmodernizować jeden pluton na kompanię poprzez wyposażenie go w w coś w stylu ZSMU od Rheinmetalla (z 12.7 mm wkm, z dwoma podwójnymi i rozkładanymi na boki kontenerami dla Spike'a), a resztę wyposażyć tylko w pasywne noktowizory. Poza tym dla wszystkich wozów radiostacje i maskowanie Lubawy i ewentualnie fartuchy przeciwodłamkowe. Termowizory wydają się zbędne bo z malutkiej i tak w nocy się nie strzeli. Ewentualnie termiowizory dla wozów dowódczych. Takie rozwiązanie pozwala znacząco podnieć możliwości bojowe przeciwko czołgom bez modernizacji wszystkich BWP.

    1. HanSolo

      Malutka niczego nie trafi z żadnego współczesnego dystansu. Wprawny operator trafia ok 1/5 celów na dystansach optymalnych dla tego sytemu - 1500-2000m. Odpalenie trwa ponad pół minuty, każdy namierzony pojazd zdąży się ukryć w połowę tego czasu. Nawet jeśli rakieta jakimś cudem trafi, to nie jest dość skuteczna by zniszczyć ciężki wóz pancerny. Jej przebijalność wynosi mniej niż 400 RHA. Jakakolwiek głowica używana po latach 80tych ma zdecydowanie pow. 1000RHA. Malutka to wyrzutnia do montażu na pick-upie 4x4 a nie na BWP. Fartuchy przeciwodłamkowe powinny być już od dawna we wszystkich wozach WP, bo odporność tych pojazdów na trafiennie jest skrajnie nikła. Smiem twierdzić, że to najmniej pancerne siły pancerne, jakie można dziś znaleźć na mapie Europy.

  9. Gucio77

    Wojskowi się nie zorientowali że od ponad 10 lat są takie susze że Wisła w okolicach Stolicy ma 90 cm głębokości. Niedługo do testów pływania będą musieli zakupić basen z \"liroya\". Zauważyłem że ogólnie WP z realnej siły stało się spółdzielnią socjalną taka rodzina na swoim. Pion zajmujący się zakupami dla wojska to ma spryt na poziomie gangu Olsena. Nie spotkałem się z analizą która odpowie na pytanie czy na wypadek konfliktu mamy możliwość zabezpieczenia paliwa na działania WL. Realnie jesteśmy w stanie zapewnić zasoby paliwowe na 14 dni walki dla około 600- 800 pojazdów klasy MBT,AOC. Reszta stanie jak Niemcy w 44, a brak nowoczesnej OPL zwieńczy dzieło zniszczenia. W wojsku zaprzestano uczyć matematyki tylko są kursy power pointa.

  10. Wojciech

    A czy ktoś zauważył, że rosyjski Kornet-D ma zasięg 8000-10 000 m i Rosjanie instalują po 8 wyrzutni (+ zapasowe pociski) na jednym pojeździe? Na zwykłym samochodzie terenowym. 4 takie autka rozwalają batalion naszych Rośków i nawet nie muszą się specjalnie chować bo są na granicy zasięgu Raków a zwykłe Rosomaki nawet jeśli kiedyś dostaną Spiki to i tak ich zasięg to maks 4000 m. O BWP nawet nie wspominam bo do nich to się z wkm-u strzela. Szkoda rakiet.

    1. stefan Kroton

      w pełni podzielam opinię Wojtka

  11. stefan Kroton

    mając licencję na podwozie do KRABA z południowokoreańskiej firmy TECHWIN powinniśmy wykorzystać posiadane licencje i możliwości produkcyjne, a co do kalibru armaty to obok licencyjnej 30mm z KTO Rosomak mamy 35 mm OERLIKONA z amunicją programowalną (na razie w wersji armaty morskiej) zaś Szewcja proponuje Nam tanio 40 mm i 57 mm BOFORSA (w tym pierwszym przypadku - taniej bo niejako odnowienie licencji na przedwojenną \"opelotkę\" 40mm - warto bo przy większych kalibrach osiągniemy standad szwadzkiego CV-90

  12. Leszek

    Chciałem zauważyć, że w pojeździe nie ma tzw. \"marszowych\" zbiorników paliwa w drzwiach. Są one integralną częścią układu paliwowego. Zastąpienie tylnych drzwi rampą jest jak najbardziej właściwym kierunkiem - szkoda tylko, że o tym nie pomyślano w stosunku do nowoczesnego Rosomaka. Zmiana zawieszenia i układu napędowego jest możliwa przy założeniu zmiany całej konstrukcji, w tym przeliczeniu nośności i zmiany położenia środka ciężkości. To wszystko łącznie z \"odchudzeniem\" silnika będzie miało wpływ na pływalność pojazdu. Niewielu wie, iż puste koła nośnie to dodatkowe pływaki zwiększającą wyporność wozu. A na koniec czy nowy bwp musi pływać? W przypadku nowoczesnego konfliktu pierwszym elementem niszczonym będą linie komunikacyjne, w tym mosty. I tu pytanie: ile mostów są wstanie wybudować wojska inżynieryjne???Pozdrawiam i pozostawiam do przemyslenia

    1. Andy

      Zakładamy działania obronne, przeszkody wodne można doskonale rozpoznać i wyznaczyć miejsca przepraw.

  13. JSM

    Jak się trzyma w armii generałów ze złotego funduszu to nic dziwnego że wymogi wobec uzbrojenia są takie same jak za Stalina. A mogliśmy już dawno klepać Andersa w różnych wersjach i nie mieć problemu.

  14. Nowy

    Tylko licencja na puma/lynx lub cv-90 do tego 150 leo7

    1. Pavel

      w tam nowy.... to ja wole izraelski bwp plus merkava i to najlepiej po 1000 szt. na wczoraj

  15. Skoczek224

    Sceptykom modernizacji BWP-1 i T-72 polecam zapoznać się z wozem M51 Ischerman -Izraelskiej modernizacji drugowojennego Amerykańskiego M4 Scherman'a. Czołg powszechnie uważany za kiepski/średni, po modernizacji wymiatał w Wojnie Sześciodniowej (1967) i wojnie Jom Kippur (1973) nowszą generację radzieckich czołgów T-54, T-55 i T-62. -Po raz kolejny wysokie morale i b.dobre wyszkolenie odegrało decydującą rolę.

    1. T.

      Wymiatał? W Brygadzie Rezerwowej, głównie przeciwko T-34/85. Zdolności niszczenia T-55 miał poważnie ograniczone, przeżycia żadne.

  16. Pavel

    Złomowanie BWP-1 to głupota (delikatnie mówiąc) POTRZEBA ICH MODERNIZACJI JEST OCZYWISTA 1. 23 mm lub 30 mm + spike (mile widziany) 2. opancerzyć (nawet kosztem pływalności) 3. optyka i środki łączności. 4. nowy power pack Do czasu nadejścia BWP Borsuk wystarczy. Są ważniejsze cele i potrzeby a pieniędzy niewiele.

  17. Kapitan 10BKPanc

    Trochę konsekwencji. Złomowanie BWP-1 to głupota - zawsze lepiej mieć tysiąc PRZYNAJMNIEJ transporterów piechoty, pływających i gąsienicowych na ciężki teren, niż nie mieć. Więc wyjściowa opcja to transporter piechoty. Dołożyć lekki pancerz siatkowy na rgppanc i już mamy zabezpieczenie na ataki dywersyjne i broń ppanc piechoty. Jak ktoś chce lepszej ochrony przeciwkumulacyjnej, to WITU zbudowało jeszcze w latach 90tych pancerz reaktywny dla BWP-1, z zachowaniem pływalności. Z wieży zdemontować "armatę" 73 mm, zostawić km w wieży, można dać w miejsce armaty wkm dla samoobrony. Albo zdemontować całą wieżę i dać osłonięte stanowisko dla demontowalnego UKM-2000P, wtedy ta broń posłuży drużynie także do wsparcia daleko poza transporterem [zostawionym na zapleczu]. Wtedy transporter na zapleczu to gotowe osłonięte minimalne stanowisko medyczne dla ewentualnych rannych do czasu ewakuacji. Na upartego można zastąpić wieżę tarnowiskim ZSMU-5 z granatnikiem 40 mm i km. A w wersji uproszczonej w drugim osłoniętym stanowisku ręczny RGP-40, tez dla samoobrony i też jako broń drużyny poza transporterem . Jeżeli wieżę demontujemy, uzyskany zapas ciężaru można przeznaczyć na dopancerzenie modułowe, fartuchy przeciwodłamkowe. Ktoś pisał, żeby zbiorniki paliwa wyrzucić poza kadłub, żeby nie było rozumiem zbiorowej patelni w razie zapłonu, przy tym zbiorniki jako dodatkowa osłona ablacyjna jak szwedzki Strv103. Najprostszy, najprymitywniejszy układ kamer dookólnych zwiększy o niebo świadomość sytuacyjną. Lornetkę termowizyjną dowódcy drużyny czy choćby kocie oczy czy choćby monokular na garniaku dla strzelca jednego i drugiego. Obowiązkowo podwieszane fotele przeciwwybuchowe. Poznańskie centrum może dać elastomery zawieszenia i nakładki gumowe dla gąsienic. I tyle, więcej się nie wyciśnie ze skorupy na tanio. Droższe opcje to powerpack plus podwyższenie kadłuba dla zwiększenia objętości użytkowej i pływalności, a dzięki temu i uzyskanie możliwości dopancerzenia części krytycznych. Ta opcja ma sens dla mobilnych stanowisk dowódczych, wozów WEM, wozów amunicyjnych, mobilnych radarów i stanowisk obserwacji pasywnej. Przy demontażu wieży łatwo posadowić moździerz 98 mm jako wysokomobilne amfibijne osłonięte stanowisko ogniowe wsparcia ogniem pośrednim. I tyle. Można jeszcze przerobić na wysokomobilne, amfibijne stanowisko dla dronów, zwłaszcza amunicji krążącej jak Warmate. Ewentualnie posadowić stanowiska ZSU-23-2, jak to zrobili Grecy, no wtedy i będzie mobilne stanowisko plot i w pewnych wyjątkowych przypadkach stanowisko wsparcia ogniowego [ale trzeba by dołożyć osłony . Podstawa to nie robić na siłę z obecnego BWP-1 wozu bojowego piechoty, bo to nie ma sensu,. Natomiast wykorzystać BWP-1 do konwersji do innej funkcji, w której będzie sobie radził z nadmiarem - to ma 100% sens.Tak robi Izrael - dlatego wygrywają. A tak przy temacie CIĘŻKIEGO BWP - to najlepiej wszystkie magazynowe T-72 przerobić na ciężki BWP, a przynajmniej na ciężki transporter piechoty, przynajmniej z km dla osłony. Po wywaleniu armaty 125 mm, automatu ładowania z magazynem, opróżnieniu magazynów dolnych, zrobi się sporo miejsca. Po wycięciu tyłu wieży i przedłużeniu - jeszcze więcej - plus tylne luki desantowe. Pewnie - improwizowane, do przeczołgania i bez takiej "wygody", jak w BWP z tylnym lukiem, ale dla specjalsów taka gimnastyka nie problem. Osłonić kostkami ERAWA, dodać maskowanie Lubawy i pancerz siatkowy i prętowy, na upartego na bogato dołożyć ZSMU z km i granatnikiem, w środku fotele podwieszane, uzupełnić zawieszenie o elastomery i nakładki dla gąsienic, obowiązkowe fotele przeciwwybuchowe przy podwyższeniu kadłuba [ale jednocześnie zdejmując wieżę i wycinając górny płat pancerza], wtedy nawet ZSSW-30 od Rośka i Borsuka, zmodernizowac silnik przynajmniej do 850 KM - i mamy całkiem przyzwoity ciężki BWP. Izrael do tej pory przerabia T-55 na Achzarity, tak zaawansowana przeróbka z nowym powerpackiem i przemeblowaniem wnętrza jest oczywiście też możliwa i dla T-72. Sumując - z BWP-1 klony transportera piechoty i wozów specjalnych, a z T-72 ciężki transporter, rasowy BWP, lub nawet Terminator.

    1. Skoczek224

      Tak powstał Czeski OT-90, ale miał problemy z pływaniem przez inny rozkład masy.

  18. BRZDĄC

    jedyne co jest realnie w modernizacji tego BWP z zastosowaniem możliwości i środków polskiego przemysłu obronnego zwiększając zasięg ognia siłę ognia i zachowując przy tym go jak o środek transportowy ...to zdjąć wieżę z armatą..73 mm 2A28 Grom posadowić moździerz 98 mm lub granatnik GA-40 z różnorodną amunicją z możliwością ostrzału z pojazdu oraz zdejmowania i używania przez drużynę podczas rozwinięcia czy zajmowania stanowisk ogniowych oraz zamontować również zdejmowalne wkm 12,7 mm NSW/NSW-B (system wykonywany w Tarnowie).....parametry nam się poprawią ..zasięg rażenia moździerza 7,5-8,5 km /granatnika 2,5 km a wkm do 3,5 km ( system można użyć jako plot) ( stara armata 73mm z bwp zasięg do 4 km )..to jeśli chodzi o zwiększenie odległości i siły rażenia BWPa...natomiast poprawa pancerza ..dospawać ramy do której będą wkładane zdejmowalne wkładki pancerza reaktywnego ERAWA jakim "oblepiono " naszego PT-91 a które można zakładać -zdejmować w zależnosci od działań...istotą tej modernizacji jest to że uzbrojenie można stosować modułowe z opcją demontażu i posadowienia np na inny nośnik .gdy pierwotny ulegnie czy zniszczeniu czy awarii....a w przyszłości można je użyć jako uzupełnienie na "pojazdy z przyszłości" ..których raczej długo nie będzie i to w ilościach raczej defiladowych ....podstawa przyszłych pojazdów bojowych to uniwersalność oparta o modułowość począwszy od uzbrojenia ,pancerza ,silnika ..czy konfigurowania przedziału desantowego ..no i ten nasz modernizowany BWP może być zalążkiem ideą budowania przyszłych systemów

    1. 0libob

      Ok. Ale zamiast tej armatki musi być np 23 mm by dać wsparcie piechocie

    2. Skoczek224

      W 1992 roku Czesi zgodnie z układem CFE-1 określającego limity podstawowych rodzajów uzbrojenia wymienili w części swoich BWP-1 wieżę na taką jak w BRDM-2 tworząc w ten sposób transporter opancerzony. Problemem okazała się zmiana rozkładu mas. "Po testach regulaminowo zakazano pokonywania przeszkód wodnych bez obciążenia tylnej części pojazdu (desant lub balast)".

  19. Harry

    "Zanim nadejdzie BORSUK. Potrzebna modernizacja BWP-1" "Zanim nadejdzie nowy czołg najnowszej generacji. Potrzebna modernizacja T 72." Tak! To prawda i to bez kompromisów. Wszystko co najlepsze powinno się znaleźć w pakiecie modernizacyjnym. Dlaczego? Bo jeszcze dłuuuugo poczekamy na nowy sprzęt, a modernizowany nie może być gorszy, słabszy od sprzętu potencjalnego przeciwnika. Takie są realia. Za dużo wieloletnich zaniedbań w sferze uzbrojenia armii. Podsumowałem tym samym wszystkie komentarze internautów zawarte pod tekstem.

    1. 0libob

      100% zgoda. W skrócie i na temat

  20. 0libob

    1. Modernizowac bo na boiska trochę poczekamy tj. Kosztem plywalnosci dopancerzyc nowy power Pack a zamiast armatki dać 23mm plus np. Śpike. Środki łączności itp. Mamy tego ponad 1000 wiec działać a po wejściu boryka przenieść bwp1 do wot 2. Zamiast bwp1 i zanim wejdzie bwp1 borsuk wprowadzić dodatkowe RoSomaki. A na koniec akropol borsuka bo niektórzy mają problem ze zrozumieniem faktu. Będzie pływający ale z zapasem na to by kosztem plywalnosci dopancerzyc go. Tak więc będzie zarówno w wersji pływającego jak i nieplywajacej. HSW da rade. To tak w skrócie.

  21. Marcin Kleinowski

    Można jeszcze rozważyć produkcję na licencji Rosomaka XP. Osłona przodu pojazdu jest możliwa nawet na poziomie około stanag VI oraz stanag IV generalnie, do tego wieża z HSW. W batalione mogły by być dwie kompanie na Rosomakach i dwie na Rosomakach XP. W efekcie można uzyskać 16 batalionów w takim kształcie. Koszt przezbrojenia można też nieco zmniejszyć wprowadzając w putonie 3 wozy z wieżą 30 mm i jeden bazowy z ZSMU. W przypadku kompanii wyposażonych w Rosomaki XP, pojazd bazowy może mógłby zabrać moździeż 120 mm, strzelający przez otwierany właz w dachu pojazdu. Do tego piata kompania wyposażona w ciężki wóz wsparcia ogniowego z armatą 30 mm i 3 osobową załogą na podwoziu czołgowym, na tym samym podwoziu wozy zabezpieczenia technicznego i pojazdy szturmowe. Po wprowadzeniu Hoara dodać kilka Langust i może Kryli. Do tego BSL do zwiadu i kierowania ogniem w każdej kompanii. W efekcie Rosomak S.A. ma co robić, Bumar ma co robić i HSW ma co robić - możemy też dłużej poczekać na Borsuka.

    1. mc

      W dodatku XP jest dobrą bazą pod Raka (XP ma zapas nośności), zamiast strzelania z moździerza przez otwarty właz (cała taka koncepcja wydaje mi się dziwna - trochę z początku XX wieku).

  22. Bla bla bla

    Żadnej modernizacji szkoda kasy 2021 prototypy a od 2022 seryjna produkcja około 100 sztuk rocznie i sprawa załatwiona.

    1. sylwester

      ta jeśli projektu nie uwalą , a znając realia Polski to mogą uwalić projekt i nowe BWP zaczną pojawiać się około 2030 roku albo i później , trzeba jednak zacząć coś działać , fajnie by było nowe wieże z działkiem 30 mm i 2 wyrzutniami ppk , albo zamiast działa 30 mm coś w stylu moździerza na raku tylko z małym kalibrem o dużej celności plus ppk

    2. McGregor

      Modernizacja jest niezbędna. Produkcja od 2022 to optymistyczna wersja. 100 szt. Rocznie ? Góra 50. A to oznacza 20 lat na wymianę czyli za 15 lat kupę bwp 1 w skladzie armii

    3. man42

      Modernizacja ze zmianom przeznaczenia mozliwasc stosowania odleglosc okolo 10. od lini z enplem jako wozy wsparcia Spike. mogą byc tansze nosniki rakiet plotniczych

  23. fgh

    Uzbrojenie wymienić na ZSMU z pojedynczą armatką 2a14 23mm z działka zu-23 z tarnowa (takie rozwiązanie stosowano w bułgarskich BMP-23 i irackich BTR-94) do której wszystko produkujemy sami i granatnikiem 40mm. Uzyskaną wolną masę przeznaczyć na lekkie dopancerzenie,do tego elektronika itp. Pociski ppk dokupić dla piechoty. Racjonalnie armia powinna mieć ok 20% najnowszego, 60% przyzwoitego i 20% rezerwowego starego sprzętu. Tak zmodernizowane wozy posłużą do czasu wprowadzenia Borsuka a potem mogą być zmagazynowana bądź przekazane np do mobilnych batalionów brygad WOT lub ich wyposażenie może zostać przeniesione na inne pojazdy.

    1. 0libob

      Popieram. Zamiast tej śmiesznej pukawki dać 23mm. Dopancerzyc kosztem pływania. Nowy power pack systemy lacznosci. Może jakieś ppk na gore a po wejściu borsuka przakazać wot.

  24. Grzyb

    Powiem tak: w naszej sytuacji to trzeba iść nie dwu- ale trzytorowo. Przyspieszać Borsuka, modernizować BWP-1 oraz oraz kupić gotowe wozy gdzieś za granicą. Zarówno rodzima produkcja jak i modernizacja potrwa a nam trzeba na już, na teraz coś, co realnie dałoby odpór ewentualnej agresji. Moim zdaniem uzasadnione byłoby kupienie pewnej ilości niemieckiej Pumy, ponieważ jej podwozie jest tożsame z propozycją Rheinmetallu na polski czołg 4 generacji. Byłby to świetny trening naszych pancerniaków i możliwość testu tej maszyny.

    1. 0libob

      Przyspieszyć borsuki. Modernizowacja bwp1 lub lepiej zwiększyć liczbę rosmaków które zastąpią bwp1 ale NIe dla.zakupu BWP pomostowe do wprowadzenia borsuki bo PO CO? To kosztuje. Na chwilę kasę wydawać na " kilka" BWP? Bzdura.

  25. dhjk

    Może kogoś zainteresuje, kto zdecydował o sprzedaży BWP-2. To gen. broni Tadeusz Wilecki

    1. kim1

      Tak? Pewnie dziś pobiera jeszcze za ten wyczyn emeryturę generalską. O co tu chodzi w tym państwie? Od ponad 20 lat nasza armia była systematycznie osłabiana i rozbrajana. Teraz wychodzą tego skutki jak BWP, T-72M1 a w MW brak nowoczesnych okrętów. Brak nowoczesnej OPL i mała ilość środków ppanc.

    2. Szymon

      Co zrobisz z jednym batalionem BWP2?

    3. lol

      To jeszcze napisz kto zdecydował o wycofaniu z armii t-34. Toż to sabotaż. Mogliśmy je modernizować i jeszcze pojeździłyby ze 100 lat...