23 mld zł na odporność państwa. Nowe możliwości dla firm i samorządów

Dzisiejsze konferencja w Urzędzie Wojewódzkim związana była ze spotkaniem zorganizowanym przez wojewodę i Bank Gospodarstwa Krajowego z przedstawicielami samorządów oraz przedsiębiorstw zainteresowanych pozyskaniem środków z Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności.

Dziś na spotkaniach z samorządowcami i z przedsiębiorcami będziemy omawiali nowe możliwości finansowania związane z uruchomionym właśnie Funduszem Bezpieczeństwa i Obronności. To fundusz, który dzięki środkom Unii Europejskiej, dzięki środkom z Krajowego Planu Odbudowy i Budowania Odporności daje możliwości samorządom inwestowania w budowle ochronne, infrastrukturę podwójnego zastosowania, działania związane z zabezpieczeniem infrastruktury krytycznej i daje możliwości przedsiębiorcom rozbudowywania ich zdolności produkcyjnych w szeroko rozumianym sektorze obronnym.
Mirosław Czekaj, prezes Banku Gospodarstwa Krajowego

Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności to instrument finansowany ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO), którego łączna wartość wynosi około 23 mld zł. Ma on wspierać inwestycje w ochronę ludności, infrastrukturę podwójnego zastosowania, cyberbezpieczeństwo, ciągłość działania usług krytycznych oraz rozwój potencjału polskich przedsiębiorstw, w tym sektora obronnego. Według planów fundusz ma działać do 2058 roku.

FBiO został podzielony na dwa segmenty:

• Segment pożyczkowy dla samorządów: niezwykle korzystny, bez oprocentowania, a nawet więcej – dla dużej części samorządów, które mają niższe dochody niż średnia w danej grupie samorządów, zaplanowane jest częściowe umorzenie takiej pożyczki. Pożyczki będą udzielane na okres 20 lat. Dla samorządów przewidziano pulę ponad 11 miliardów złotych.
• Segment pożyczkowy dla przedsiębiorców: przedsiębiorcy będą mogli korzystać z niskooprocentowanych pożyczek. Na ten cel przeznaczono 7 mld zł, które rozdysponowywać będzie powołana w tym celu spółka specjalnego przeznaczenia Chrobry S.A., działająca jako fundusz inwestycyjny.

Jak poinformował prezes BGK, na ten moment złożonych zostało już 26 wniosków o finansowanie z FBiO na kwotę 1,977 mld złotych, z czego 23 wnioski dotyczą samorządów.

Fundusz Bezpieczeństwa i Obronności, tak jak powiedział pan prezes, jest kolejną inicjatywą ze strony Państwa Polskiego w zakresie finansowania możliwości zwiększania odporności państwa, zwiększania odporności poszczególnych samorządów, społeczności lokalnych z jednej strony. Z drugiej, ten bardzo ważny komponent – co też jest częścią i zyskiem dla samorządowców – to spotkanie dla przedsiębiorców, zwiększanie możliwości produkcyjnych, zwiększanie możliwości ekspansji też poza granicami naszego kraju dla przedsiębiorców, którzy chcą i inwestują w kwestie związane z bezpieczeństwem, ochroną ludności cywilnej czy też cyberbezpieczeństwem.
Mariusz Frankowski, Wojewoda Mazowiecki

Priorytetowe obszary inwestycji

Priorytety inwestycyjne Funduszu zostały przyjęte przez Komitet Sterujący Funduszu Bezpieczeństwa i Obronności i stanowią podstawę realizacji wszystkich instrumentów finansowych Funduszu. Zaakceptowano cztery główne obszary:

Rozwój budowli ochronnych i infrastruktury ochrony ludności, którego celem jest wspieranie przedsięwzięć zwiększających bezpieczeństwo obywateli oraz odporność państwa na sytuacje kryzysowe. Przykładowe projekty: budowle ochronne, infrastruktura ochrony ludności, systemy ostrzegania, infrastruktura krytyczna, rozwiązania zwiększające odporność społeczności lokalnych.

Infrastruktura podwójnego zastosowania (dual-use), celem jest rozwój infrastruktury wykorzystywanej zarówno do celów cywilnych, jak i związanych z bezpieczeństwem państwa. Przykładowe projekty: infrastruktura transportowa, centra logistyczne, infrastruktura energetyczna, infrastruktura telekomunikacyjna, rozwiązania zwiększające mobilność i odporność państwa.

Cyberbezpieczeństwo, czyli wzmacnianie odporności cyfrowej państwa, przedsiębiorstw oraz infrastruktury krytycznej. Przykładowe projekty: rozwiązania cyberbezpieczeństwa, centra danych, systemy ochrony infrastruktury krytycznej, bezpieczna komunikacja, rozwiązania wykorzystujące sztuczną inteligencję w obszarze bezpieczeństwa.

Modernizacja przedsiębiorstw mająca na celu rozwój krajowych zdolności produkcyjnych oraz potencjału technologicznego przedsiębiorstw o strategicznym znaczeniu dla bezpieczeństwa państwa. Przykładowe projekty: budowa nowych zakładów, rozbudowa mocy produkcyjnych, automatyzacja i robotyzacja, wdrażanie nowych technologii, infrastruktura badawczo-rozwojowa, rozwój produktów i technologii dla sektora bezpieczeństwa.

Pieniądze na rozwój przedsiębiorstw

Funduszem w wysokości 7 mld zł będzie zarządzała spółka Chrobry S.A., która jako inwestor mniejszościowy będzie je alokować w przedsiębiorstwa w celu zwiększania możliwości produkcyjnych i rozwoju produktów/technologii.

Jak podkreślił prezes Arkadiusz Sułek, kwota ta została podzielona na dwie części:

• 500 milionów złotych na tak zwanyChrobry Scaleup – na startupy, w które Chrobry S.A. będzie inwestować celem zwiększania ich zdolności produkcyjnych, rozwijania produktów i technologii, które są krytyczne i mają szczególne znaczenie dla obronności oraz w rozwiązania dual-use.
• 6,5 miliarda złotych na "dojrzałe" przedsiębiorstwa – na rozwijanie zdolności i mocy produkcyjnych, zwiększenie odporności w zakresie łańcuchów dostaw m.in. przez przenoszenie do kraju produkcji komponentów krytycznych.

Jest to jeden z największych funduszy inwestujących w obronność w Europie. Chcemy ściągać technologie i tworzyć te technologie tutaj w Polsce i być takim boosterem dla gospodarki i dla przedsiębiorstw. Po to ten fundusz został podzielony na dwie części – pomiędzy startupy, jak i rozwinięte przedsiębiorstwa – tak aby można było przejść z jednego koszyka do drugiego. Fundusz będzie inwestował długoterminowo, co powoduje, że jesteśmy wiarygodnym partnerem dla przedsiębiorstw, tak aby spokojnie mogli realizować swoje zadania z myślą o tym, aby rozwijać swoje produkty, rozwijać swoje technologie, a Chrobry S.A. ma im w tym pomagać.
Arkadiusz Sułek, prezes zarządu Chrobry S.A.

Jak zaznaczył w swoim wystąpieniu prezes Sułek: „od chwili rozpoczęcia operacyjności funduszu, czyli od początku lipca, zgłosiło się do nas poprzez stronę internetową kilkadziesiąt przedsiębiorstw, które prezentują nam unikalne technologie, którymi możemy się zainteresować. Dzięki roadshow po Polsce rozmawiamy z przedsiębiorcami, jesteśmy w stanie zidentyfikować, czym dokładnie się zajmują, jakie konkretnie mają technologie”.

W wyborze konkretnych zgłoszeń ze strony przedsiębiorców Chrobry S.A konsultuje się m.in. z resortem obrony, aby inwestować w technologie, które są kluczowe i krytyczne dla rozwoju państwa i odporności państwa polskiego. W rozmowie z Defence24.pl prezes Sułek zwrócił uwagę, że projekty o wartości powyżej 50 mln zł muszą być zaakceptowane przez komitet sterujący FBiO złożony z ministrów. Wskazał również na piorytetowe obszary, w które Chrobry S.A. chce inwestować, jak: drony, systemy antydronowe, łączność czy technologie rakietowe i kosmiczne. Jeśli chodzi o startupy, prezes Sułek określił czas inwestycji na 7-8 lat, natomiast w przypadku większych przedsiębiorstw ma to być nawet okres do 20 lat.