Portugalia sfinansuje nową artylerię z funduszu SAFE?

Portugalia w październiku 2024 roku podpisała umowę ramową z francuskim koncernem KNDS France na zakup do 36 egzemplarzy armatohaubic CAESAR Mk. II. Mają one pozwolić na wycofanie ze służby przestarzałych ciągnionych haubic M114 oraz samobieżnych M109A5. Nie została podana wartość umowy ramowej, jednak jej finansowanie miało być zapewnione z funduszu o łącznej wartości 60 mln euro z założeniem realizacji do 2026 roku. Obecnie Lizbona chce zakup ten sfinalizować w ramach programu SAFE.

Artyleryjski skok generacyjny. Rozpoczęto wstępne szkolenie

Zakup najnowszej wersji francuskiego hitu eksportowego pozwoli portugalskiej armii na generacyjny skok pod kątem mobilności oraz zdolności prowadzenia ognia pośredniego na polu walki, w tym na znacznie większym dystansie. Na początku stycznia tego roku udostępnione zostały pierwsze zdjęcia z procesu wstępnego szkolenia żołnierzy na armatohaubicach CAESAR. Udział w nim wzięli artylerzyści z portugalskiego 5. Pułku Artylerii.

Odbyło się ono przy wsparciu francuskich przedstawicieli „boga wojny”, którzy oprócz armatohaubic CAESAR Mark I (Lizbona kupuje odmianę Mark II) dysponowali wieloprowadnicowymi wyrzutniami rakietowymi LRU. Tym samym proces wdrażania portugalskiej kadry wojskowej do przyjęcia nowej artylerii wszedł w kolejny etap.

Francuska artyleria za pieniądze z SAFE?

Zakup francuskiej artylerii ma pozwolić na zastąpienie w pierwszej kolejności przestarzałych już ciągnionych haubic M114A1 kal. 155 mm, używanych w portugalskiej armii od paru dekad, w liczbie 40 dział, z czego w aktywnej służbie jest jedynie 12-18 egzemplarzy. Oprócz nich planowane jest zastąpić Cezarami także gąsienicowe M109A5 w liczbie 18 dział, a także być może 18-21 lekkich haubic M119.

Zważywszy jednak na plan pozyskania ich z pieniędzy uzyskanych dzięki programowi SAFE, będzie konieczne kupienie przynajmniej części z nich do roku 2030. Być może będzie możliwe wyprodukowanie i dostarczenie wszystkich 36 sztuk dzięki zwiększeniu zdolności produkcyjnych KNDS France.

CAESAR (Camion Équipé d’un Système d’Artillerie) to francuska armatohaubica samobieżna o trakcji kołowej produkowana przez KNDS Nexter (niegdyś Nexter Group). Jest przystosowana do montażu na podwoziach różnych samochodów ciężarowych w układzie 6x6 lub 8x8, zgodnie z wymaganiami klienta. Najczęściej stosowanymi nośnikami są Renault Sherpa 5, Mercedes-Benz Unimog (oba 6x6) oraz Tatra 815-7 (8x8). CAESAR posiada uzbrojenie główne kalibru 155 mm z lufą L/52 (o długości ok. 8 metrów), którego maksymalna donośność wynosi ponad 40 km podczas strzelania pociskami odłamkowo-burzącymi z gazogeneratorem dennym. CAESAR korzysta z szerokiej gamy amunicji kompatybilnej z JBMoU, w tym klasycznej odłamkowo-burzącej, przeciwpancernej BONUS oraz nowych kierowanych pocisków Katana 155 mm.

Zapas amunicji w wariancie francuskim, na podwoziu Renault (Arquus) z napędem 6x6, wynosi 18 pocisków wraz z ładunkami miotającymi. Dotychczas powstało ponad 300 egzemplarzy tego systemu. Trafił on na wyposażenie Sił Zbrojnych Francji, Arabii Saudyjskiej, Tajlandii, Estonii, Maroka, Indonezji oraz Ukrainy. W niedalekiej przyszłości wejdzie do służby w Belgii, Portugalii, Słowenii, Armenii, Chorwacji, Czechach oraz na Litwie. Z użytkowania tego systemu zrezygnowała Dania, przekazując Ukrainie wszystkie 19 egzemplarzy z własnych sił zbrojnych.