Części do F-35 będą powstawać w Polsce. Pierwsze dostawy w 2027 roku

Nowe programy, przedstawione w komunikacie Lockheed Martin z 26 października, poszerzą zakres komponentów lotniczych wytwarzanych w Mielcu. Zakład uczestniczy już w produkcji struktur kadłuba F-16 Block 70/72, dostarczanych na linię montażu końcowego w Greenville w Karolinie Południowej. Teraz przygotuje zaplecze do wykonywania wiązek przeznaczonych do kolejnego samolotu bojowego amerykańskiego koncernu.

W realizacji inwestycji ma pomóc decyzja o wsparciu wydana przez Agencję Rozwoju Przemysłu w ramach Polskiej Strefy Inwestycji. Na jej podstawie PZL Mielec będą mogły skorzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego o wartości do około 17 mln zł. Przedsięwzięcie ma również przynieść nowe miejsca pracy.

Kilkaset typów wiązek do F-35

Program obejmie produkcję 287 typów lotniczych wiązek elektrycznych, wykorzystujących zarówno tradycyjne połączenia elektryczne, jak i technologie światłowodowe. Zespoły te zapewniają przesyłanie zasilania i sygnałów pomiędzy systemami pokładowymi F-35, umożliwiając współpracę poszczególnych urządzeń. Ich wykonanie wymaga precyzyjnego montażu, zachowania parametrów określonych w dokumentacji technicznej oraz kontroli jakości połączeń.

Docelowo w Mielcu ma powstawać około 13 tys. wiązek rocznie, co będzie się wiązało z montażem ponad 90 tys. złączy oraz wykonywaniem tysięcy operacji montażowych, kontrolnych i testowych. Osiągnięcie tej skali wymaga przygotowania stanowisk produkcyjnych i zaplecza umożliwiającego sprawdzanie gotowych wyrobów przed przekazaniem odbiorcy.

Produkcja będzie podlegać również wymaganiom dotyczącym nadzoru nad konfiguracją i identyfikowalności wyrobów. Dokumentacja musi pozwalać ustalić, według jakiej specyfikacji wykonano dany zespół oraz jakie operacje i kontrole przeprowadzono podczas jego wytwarzania. Przy 287 typach wiązek objętych programem będzie to istotny element organizacji pracy zakładu.

Włączenie PZL Mielec do globalnego programu F-35 stanowi ważny krok milowy w naszej historii i odzwierciedla nieustające inwestycje firmy Lockheed Martin w polski przemysł lotniczy
Janusz Zakręcki, prezes zarządu i dyrektor naczelny PZL Mielec.

Pierwsze dostawy w 2027 roku

Program ma wchodzić w fazę produkcyjną w latach 2027–2029, a pierwszą dostawę zaplanowano na lipiec 2027 roku. W komunikacie nie przedstawiono szczegółowego harmonogramu zwiększania produkcji ani terminu osiągnięcia jej docelowej wielkości.

Przygotowania obejmą rozbudowę infrastruktury, zakup nowoczesnego wyposażenia oraz rozwój kompetencji zespołów odpowiedzialnych za produkcję i jakość. Przedsięwzięcie ma również przynieść nowe miejsca pracy, choć spółka nie określiła ich liczby. Nie ujawniono także wartości zamówień związanych z dostawami wiązek.

Równolegle PZL Mielec przygotowują program produkcji struktur kokpitów śmigłowców UH-60 Black Hawk. W tym przypadku producent nie podał harmonogramu ani planowanej skali dostaw. Inwestycja rozszerzy zatem działalność zakładu zarówno w obszarze instalacji pokładowych samolotów, jak i elementów konstrukcyjnych śmigłowców.

Do 17 mln zł zwolnienia podatkowego

Realizację obu przedsięwzięć ma ułatwić decyzja o wsparciu wydana przez Agencję Rozwoju Przemysłu w ramach Polskiej Strefy Inwestycji. Na jej podstawie PZL Mielec będą mogły skorzystać ze zwolnienia z podatku dochodowego o wartości do około 17 mln zł. Jest to druga taka decyzja przyznana spółce.

Wskazana kwota określa maksymalną wartość zwolnienia podatkowego, a nie całkowity koszt inwestycji. Nakładów potrzebnych do uruchomienia nowych programów nie ujawniono. Nie przedstawiono również ich podziału pomiędzy przedsięwzięcia dotyczące F-35 i UH-60.

Kolejny program po F-16

Mielecki zakład ma już doświadczenie w dostawach komponentów do amerykańskich samolotów bojowych. W sierpniu 2023 roku ukończył pierwszą strukturę tylnej części kadłuba F-16 Block 70/72. W listopadzie 2024 roku spółka poinformowała o jej połączeniu z pozostałą częścią płatowca na linii montażu końcowego w Greenville w Karolinie Południowej.

Przygotowanie tamtej produkcji wymagało modernizacji hali o powierzchni 14 tys. m² oraz przeszkolenia załogi. W 2022 roku blisko 50 pracowników i przedstawicieli PZL Mielec wyjechało na sześć miesięcy do Greenville, gdzie wspólnie z personelem Lockheed Martin poznawali proces budowy F-16. Zdobyte doświadczenie miało przygotować ich do realizacji zadań powierzonych zakładowi w Polsce.

Program F-35 będzie kolejnym etapem poszerzania udziału PZL Mielec w produkcji samolotów bojowych Lockheed Martin. Do struktur płatowca F-16 dołączą komponenty instalacji pokładowych myśliwca piątej generacji. Dla zakładu oznacza to rozwój kolejnej specjalizacji i rozszerzenie zakresu dostaw realizowanych w ramach międzynarodowej współpracy przemysłowej.

Długofalowe znaczenie inwestycji dla Mielca będzie zależało od ciągłości zamówień oraz wykorzystania nowych zdolności produkcyjnych. Regularne dostawy pozwoliłyby utrwalić zdobyte kompetencje i stworzyć podstawę do powierzania zakładowi kolejnych zadań. Z tej perspektywy istotna będzie nie tylko skala uruchamianej produkcji, lecz także możliwość rozwijania jej w następnych latach.