Ukraińskie polowanie na rosyjską artylerię. Kolejny Smiercz zniszczony

Ukraińskie drony regularnie odnotowują sukcesy w eliminacji rosyjskiej artylerii. Za ich pomocą udaje się dopaść nawet bardzo rzadko niszczone systemy jak np. wyrzutnie rakiet BM-30 Smiercz, których dotychczas według serwisu Oryx udało się Ukraińcom unieszkodliwić… raptem 3 sztuki (plus 1 egzemplarz Tornado. Ostatni Smiercz zniszczono w październiku 2025 roku dzięki droniarzom z „Grupy Łazarza”.

Ukraińskie drony na polowaniu

Tym samym jest to bardzo rzadka „zdobycz”, bardzo cenna z racji zasięgu rażenia celów wynoszącego do 120-130 km (lub więcej). Luty tego roku w kwestii polowań na rosyjską artylerię był także bardzo owocny dla Ukraińców. Zniszczono wtedy wiele haubic, ale także dość często łupem padały wieloprowadnicowe wyrzutnie rakiet termobarycznych TOS-1A.

Do tego dochodziła także artyleria rakietowa pozyskana przez Rosjan z Korei Północnej jak m.in. wyrzutnia M-1991. Do grona zdobyczy wspomnianej „Grupy Łazarza” w lutym dołączyły m.in. działa samobieżne 2S7/2S7M Pion/Małka (3 sztuki), kolejny TOS-1A wraz z wozem amunicyjnym TZM-T oraz kilka transporterów opancerzonych/bojowych wozów piechoty.

Droniarzom ze wspomnianej formacji udało się zniszczyć lub uszkodzić łącznie 13 pojazdów w ramach specjalnej akcji na terenie obwodu ługańskiego. Do porażenia wykorzystywano drony bombardujące, które zrzucały na cel różnego typu środki bojowe, będące pochodnymi np. granatów moździerzowych lub też powstałymi na drukarkach 3D bombami.

To jednak nie koniec lutowych zdobyczy Ukraińców, ponieważ udało im się w drugiej połowie miesiąca za pomocą drona uderzeniowego FP-2 zniszczyć kolejną wyrzutnię rakiet BM-30 Smiercz. Tym samym jest to czwarty egzemplarz unieszkodliwiony od początku inwazji na Ukrainę.

2S7 Pion to radziecka ciężka armata samobieżna wprowadzona do służby w 1976 roku. Później trafiła do Czechosłowacji i Polski, choć w niewielkich liczbach. W 1983 roku wprowadzono modyfikację, która zwiększyła szybkostrzelność do 2,5 strzału na minutę, dodała mocniejszy silnik oraz zwiększyła zapas amunicji z czterech do ośmiu pocisków. Haubicę ładowano pociskami dostarczanymi przez ciężarówki. Po modernizacji system przyjął nazwę 2S7M Pion-M (Małka).

Użytkownikami systemu są Ukraina, Rosja, Angola, Azerbejdżan oraz Gruzja. Rosyjskie 2S7M przeszły modernizację układu jezdnego i elektroniki, zakończoną w 2021 roku. Donośność systemu wynosi 37,5-55 km, zależnie od amunicji, a prace nad nowym pociskiem kal. 203 mm mają umożliwić osiągnięcie donośności 150–200 km.

BM-30 Smiercz (9K58 lub 9A52-2) to rosyjska wieloprowadnicowa wyrzutnia rakiet kal. 300 mm opracowana w latach 80. XX wieku i wdrożona do służby w ZSRR w 1989 roku. Wyrzutnia składająca się z 12 prowadnic kal. 300 mm została osadzona na samochodzie ciężarowym MAZ-79111 lub MAZ-543M (9A52-2/Smiercz-M) napędzanym za pomocą silnika wysokoprężnego D12A-525A o mocy 525 KM. Pozwala to na rozpędzenie BM-30 do 60 km/h, przy masie własnej wynoszącej ponad 43 tony. Z wyrzutni wystrzeliwane są pociski rakietowe mogące razić cele na dystansie 70-130 km za pomocą różnego typu głowic bojowych.

Mowa tutaj o pociskach odłamkowo-burzących, poprzez chemiczne, kończąc na efektorach przenoszących miny przeciwpancerne lub przeciwpiechotne. Obecnie tego typu systemów artylerii rakietowej używają armie takich krajów, jak: Rosja, Algieria, Azerbejdżan, Indie, Białoruś czy Syria. Jego wersją rozwojową w Rosji jest Tornado-S oraz 9A52-4 Tornado, zaś sam Smiercz stał się bazą dla kilku zagranicznych systemów rakietowych jak np. ukraińska Wilcha czy chińskie PHL-03.

TOS-1A Sołncepiok to samobieżna wieloprowadnicowa wyrzutnia pocisków rakietowych kalibru 220 mm, bazująca na zmodyfikowanym podwoziu czołgu T-72. Stanowi nowocześniejszą wersję systemu TOS-1M Buratino. Pojazdy te bywają nazywane ciężkimi miotaczami ognia ze względu na główny typ środka bojowego – dysponujące zasięgiem 6–10 km rakietowe pociski z głowicą termobaryczną. Rosjanie mieli także opracować rakiety o zasięgu wydłużonym nawet do 15 km. Obecnie mają trwać prace nad dalszym zwiększeniem zasięgu. Standardowy zestaw TOS-1A Sołncepiok składa się z jednej 24-prowadnicowej wyrzutni pocisków rakietowych (BM-1) i dwóch wozów amunicyjnych TZM-T z zapasem 24 pocisków (po 12 w każdym pojeździe). Czas uzupełnienia amunicji w TOS-1A wynosi 24 minuty. Masa własna pojazdu wynosi 46 ton.

Przeznaczeniem TOS-1 jest niszczenie umocnień, siły żywej i lekko opancerzonych pojazdów przeciwnika, a także wspieranie oddziałów piechoty i pojazdów bojowych. System był wielokrotnie używany przez wojska rosyjskie, m.in. w Afganistanie oraz podczas II wojny w Czeczenii. Został też wykorzystany bojowo przez siły irackie w 2014 r., gdzie niszczył pola minowe w trakcie bitwy o Tikrit. Obecnie systemy TOS-1 znajdują się na wyposażeniu armii Kazachstanu, Rosji, Iraku, Algierii, Ukrainy, Syrii oraz Azerbejdżanu. Jego rozwinięciem jest system TOS-2 Tosoczka wykorzystujący podwozie samochodu ciężarowego Ural-63706-0120. Obecnie trwają prace nad nową odmianą w postaci TOS-3 Dragon.