Korkut i Gürz: jak Turcja broni armii, lotnisk i okrętów przed atakiem z powietrza

Turecki przemysł zbrojeniowy posiada bardzo szeroką ofertę w zakresie artyleryjskich, jak również artyleryjsko-rakietowych zestawów przeciwlotniczych, zarówno w postaci ciągnionej, jak i samobieżnej na nośnikach kołowych i gąsienicowych. Systemy te są również adaptowane do innych ról oraz mają za zadanie współpracować z systemami rakietowymi, tworząc wielowarstwową obronę przeciwlotniczą zdolną do zwalczania szerokiego spektrum zagrożeń.

Rodzina systemów Korkut

Jednym z podstawowych artyleryjskich systemów obrony przeciwlotniczej, jakimi dysponują Siły Zbrojne Republiki Turcji, jest rodzina Korkut (pol. Gradzina/Gradowina bądź też Srogi, Śmiały, Zdecydowany, Stanowczy), opracowana przez koncern Aselsan. System ten składa się z wariantu ciągnionego Korkut 130/35, a także dwóch systemów samobieżnych: bazującego na nośniku kołowym Korkut 140/35 i opartego na nośniku gąsienicowym Korkut 150/35. Zacznijmy od najprostszego wariantu ciągnionego.

Wariant Korkut 130/35 składa się z przyczepy mieszczącej stanowisko dowodzenia wraz z elektrooptyczną głowicą obserwacyjną oraz radarem kierowania ogniem i radarem wstępnego wykrywania celów. Stanowisku dowodzenia towarzyszą trzy przyczepy z armatami automatycznymi. Są to dwie sprzężone ze sobą armaty Oerlikon GDF-003B/KDC-02 kalibru 35 mm, zasilane amunicją 35x228 mm, produkowane na licencji w Turcji przez MKE.

Każda z armat ma szybkostrzelność 550 strz./min, a więc łączna szybkostrzelność to 1100 strz./min. Armaty zasilane są turecką amunicją programowalną ATOM 35, a zasięg ognia skutecznego dochodzi do 4000 m. Zarówno przyczepy z armatami, jak również przyczepa ze stanowiskiem dowodzenia i kierowania ogniem zasilane mogą być przez zewnętrzne źródła zasilania bądź zintegrowaną jednostkę prądotwórczą z silnikiem wysokoprężnym jako generatorem energii elektrycznej.

System Korkut 130/35 przeznaczony jest do neutralizacji bezzałogowych statków powietrznych, wielozadaniowych samolotów bojowych, śmigłowców, pocisków powietrze-ziemia oraz pocisków manewrujących. Armaty mogą być sterowane ze stanowiska dowodzenia i kierowania ogniem, lub w sytuacji awaryjnej, manualnie. System Korkut 130/35 przeznaczony jest do ochrony infrastruktury krytycznej oraz infrastruktury wojskowej państwa.

Kolejnym wariantem jest samobieżny, oparty na nośniku kołowym Korkut 140/35. Uzbrojenie ponownie składa się z tych samych armat automatycznych kalibru 35 mm z zapasem 200 naboi kalibru 35x228 mm gotowych do natychmiastowego użycia. Całość zainstalowano w bezzałogowym, zdalnie sterowanym systemie wieżowym. System wyposażono także w głowicę elektrooptyczną oraz radar kierowania ogniem. System wieżowy zainstalowano m.in. na nośniku kołowym Arma II 8x8.

Wóz Arma II 8x8 to konstrukcja o masie, która może dojść do około 40 ton. Wymiary wozu to: długość ok. 8,5 m, szerokość ok. 3,4 m, wysokość ok. 2,5 m. Napęd stanowi silnik wysokoprężny Ford Otosan Ecotorq o mocy 720 KM współpracujący z przekładnią automatyczną nieznanej marki. Wiadomo, że przekładnia posiada 6 przełożeń do przodu i 1 przełożenie do tyłu. Napęd zapewnia prędkość maksymalną na drogach utwardzonych do około 105 km/h i zasięg operacyjny 700 km. Załogę wozu w konfiguracji Korkut 140/35 stanowi 3-4 żołnierzy.

Wozy Korkut 140/35 działają w plutonach, które składają się z czterech pojazdów. Są to trzy wozy bojowe oraz pojedynczy wóz dowodzenia wyposażony w głowicę elektrooptyczną oraz radar wczesnego wykrywania celów. Tak samo skonfigurowane są zestawy Korkut 150/35, w przypadku których ten sam system wieżowy wraz z uzbrojeniem zainstalowano na platformie gąsienicowej ACV AD, która produkowana jest przez koncern FNSS.

Platforma ACV AD to wariant platformy gąsienicowej ACV-15, która sama w sobie jest turecką licencyjną wersją platformy AIFV (Armored Infantry Fighting Vehicle), będącą wersją rozwojową gąsienicowego transportera opancerzonego M113. Załogę również może stanowić 3-4 żołnierzy, masa samej platformy to około 14-18 ton. Wóz napędza silnik wysokoprężny, przy czym producent nie podaje jego marki i parametrów, podobnie jak w wypadku przekładni automatycznej, która z nim współpracuje. Wiadomo jedynie, że pojazd osiąga maksymalną prędkość na drogach utwardzonych dochodzącą do 65 km/h, a zasięg operacyjny wynosi około 500 km. Wóz jest w pełni amfibijny, posiada 8 wyrzutni granatów dymnych, system ochrony przed bronią ABC, klimatyzację i ogrzewanie powietrza, a także pomocniczą jednostkę prądotwórczą.

Morski Gökdeniz

Kolejnym systemem jest artyleryjski Gökdeniz (pol. Niebieskie Morze lub Morze jak Niebo), który jest adaptacją systemu wieżowego Korkut 140/35 i 150/35 na potrzeby tureckiej marynarki wojennej. Zasadniczą różnicą jest to, że system wieżowy wyposażony jest zarówno w głowicę elektrooptyczną, radar kierowania ogniem, jak również radar wczesnego wykrywania celów. System służy do neutralizacji bezzałogowych statków powietrznych, wielozadaniowych samolotów bojowych, śmigłowców, pocisków woda-woda i powietrze-woda oraz pocisków manewrujących. System może służyć także do ostrzeliwania celów nawodnych.

Wszystkie pozostałe parametry systemu Gökdeniz są podobne lub takie same jak w wypadku systemów Korkut 140/35 i 150/35. System jest także zintegrowany z systemami zarządzania walką okrętu, na którym Gökdeniz został zainstalowany.

System Gürz

System Gürz (pol. Maczuga, Buzdygan lub Buława) reprezentuje inną koncepcję w porównaniu z systemem Korkut, jest to bowiem samobieżny artyleryjsko-rakietowy system przeciwlotniczy. Jego uzbrojenie główne stanowi nadal pojedyncza armata automatyczna KDC-02 kalibru 35 mm, ale jej uzupełnieniem są dwa typy pocisków przeciwlotniczych. Są to pociski bardzo krótkiego zasięgu typu Sungur (pol. Sokół lub Jastrząb), ich zasięg dochodzi do 8000 m, a pułap lotu do 6000 m, wóz w gotowości ma do dyspozycji cztery takie pociski.

Ponadto do dyspozycji znajduje się także wyrzutnia cięższych pocisków Göksur (pol. Niebiańska Woda lub Niebieski Strumień), jest to pocisk krótkiego zasięgu, który dochodzi do około 15000 m, a pułap, jaki osiąga pocisk tego typu, dochodzi do 8000–9000 m. Oba pociski, to jest Sungur i Göksur, naprowadzane są na widmo termiczne celu. Sam system Gürz przeznaczony jest do zwalczania bezzałogowych statków powietrznych, wielozadaniowych samolotów bojowych, śmigłowców, pocisków powietrze-ziemia oraz pocisków manewrujących.

System Gürz ma występować w trzech wariantach: Gürz-K dla wojsk lądowych, Gürz-H dla sił powietrznych i Gürz-D dla marynarki wojennej. System w wariancie lądowym osadzony jest głównie na ciężarówce Anadolu Defence Seyit 8x8 o maksymalnej masie dochodzącej do 46 ton, która napędzana jest silnikiem wysokoprężnym Cummins ISXe 600 30 generującym moc 600 KM. Silnik ten współpracuje z przekładnią Allison Transmission serii 4700 z 7 przełożeniami do przodu i 1 do tyłu. Wóz na drogach utwardzonych osiąga prędkość do 90 km/h, a zasięg operacyjny wynosi do 600 km.

Na ciężarówce oprócz systemu wieżowego zainstalowano także zestaw sensorów radarowych, w tym radar kierowania ogniem połączony z elektrooptyką noszący nazwę Akrep 100-G, a także system zagłuszania Kangal. Trzeba przy tym pamiętać, że system Gürz jest jeszcze dopracowywany i rozwijany, a jego konfiguracja może się jeszcze kilkukrotnie zmienić, tym bardziej że oprócz wariantu osadzonego na ciężarówce Seyit 8x8, trwają także prace nad wariantem osadzonym na kołowym transporterze opancerzonym w układzie 8x8, np. takim jak PARS Alpha.

Podsumowanie

Republika Turcji dużo inwestuje we własny przemysł zbrojeniowy, a ten rozwija wiele różnego typu rozwiązań. Jedną z takich domen jest obrona przeciwlotnicza. Na powyższych przykładach mogliśmy się przekonać o rozwoju systemów artyleryjskich i artyleryjsko-rakietowych, które są tylko jednym z wielu elementów większej, wielowarstwowej obrony przeciwlotniczej i przeciwrakietowej znanej jako Stalowa Kopuła, która budowana jest przez Turcję, a która ma służyć do ochrony infrastruktury wojskowej i krytycznej państwa, jak również pododdziałów wojsk lądowych i okrętów marynarki wojennej.