Rosja zamienia T-72 w pancerne roboty. Tak powstaje Szturm [ANALIZA]

Z tego artykułu dowiesz się:

• Czym jest rosyjska rodzina TSzRK Szturm?
• Jak wyposażone i w co uzbrojone są poszczególne pojazdy?
• Jak mogą ze sobą współdziałać i zostać użyte na polu walki?

TSzRK (Тяжёлый Штурмовой Роботизированный Комплекс, pol. Ciężki Zrobotyzowany System Szturmowy) Szturm jest nowym rozwiązaniem w dziedzinie opancerzonych wozów bojowych, które ma uzupełniać bardziej klasyczne, załogowe opancerzone wozy bojowe. TSzRK Szturm składa się z trzech typów pojazdów, które razem prawdopodobnie tworzą pluton. Wszystkie te pojazdy zbudowane zostały na bazie najprawdopodobniej podwozia czołgu T-72 Ural/Ural-1 bądź T-72A. W skład plutonu wchodzi załogowy, ciężki transporter opancerzony, który pełni rolę wozu dowodzenia, wewnątrz którego znajdują się operatorzy wariantów bezzałogowych. Te warianty określić można jako czołg bądź też wóz wsparcia ogniowego, oraz bezzałogowy odpowiednik bojowego wozu wsparcia czołgów BMPT (Боевая Машина Поддержки Танков).

Wóz Dowodzenia

Wóz dowodzenia jako uzbrojenie przeznaczone do samoobrony posiada zdalnie sterowany moduł uzbrojenia z wielkokalibrowym karabinem maszynowym 6P49 Kord kalibru 12,7 mm na amunicję 12,7x108 mm. Załogę najprawdopodobniej stanowi dwóch lub trzech żołnierzy: kierowca, dowódca i być może operator zdalnie sterowanego modułu uzbrojenia, choć jego obsługą może zajmować się także dowódca wozu. Wewnątrz najprawdopodobniej znajduje się od czterech do sześciu stanowisk dla operatorów bezzałogowych wozów bojowych, przy czym po dwa stanowiska przypadają na jeden wóz. Teoretycznie więc pluton składa się z wozu dowodzenia i dwóch-trzech wozów bojowych. Zakłada się, że łączność między wozem dowodzenia a bezzałogowymi wozami bojowymi może być utrzymana w promieniu do 3 km.

Sam wóz dowodzenia wydaje się być dość dobrze opancerzony, przy czym jego ochrona balistyczna optymalizowana jest głównie przeciwko głowicom kumulacyjnym. To jest naturalne, biorąc pod uwagę, że pojazd ten ma się trzymać głównie nieco z tyłu i narażony może być głównie na ataki, np. małych dronów FPV przenoszących głowice kumulacyjne. Niestety brak jest bardziej szczegółowych informacji, np. co do napędu wszystkich pojazdów powstałych w ramach systemu TSzRK Szturm. Zastosowane mogą być silniki W-46-6 o mocy 780 KM, W-84-1 lub W-84MS o mocy 840 KM, W-92S2 o mocy 1000 KM lub W-92S2F o mocy 1130 KM. Na drodze utwardzonej pojazdy te mogą najprawdopodobniej osiągnąć prędkość do 60-70 km/h, zaś zasięg operacyjny dochodzi prawdopodobnie do około 400-500 km.

Bezzałogowy Czołg/Wóz Wsparcia Ogniowego

Bezzałogowy pojazd bojowy, który możemy określić jako czołg bądź wóz wsparcia ogniowego, również bazuje na czołgu T-72, jednak wymieniono w nim wieżę. Nowa wieża jest mniejsza, spawana z walcowanych płyt pancernych. Natomiast pozbawiona jest chroniących ją od przodu wbudowanych modułów pancerza kompozytowego, zamiast nich ochronę zapewniają jedynie moduły wybuchowego pancerza reaktywnego. To ponownie wskazuje, że osłona pancerna tego pojazdu optymalizowana jest przeciwko głowicom kumulacyjnym. Przód kadłuba najprawdopodobniej nadal chroniony jest wbudowanym pancerzem kompozytowym, a z zewnątrz przód i burty kadłuba osłaniane są przez moduły wybuchowego pancerza reaktywnego.

W wieży zabudowano armatę D-414 kalibru 125 mm. Jest to zmodyfikowana armata rodziny 2A46, która nadal strzela typową radziecką amunicją dzieloną kalibru 125 mm. Główna modyfikacja tej armaty polegała na skróceniu jej lufy oraz wyposażeniu jej w dodatkowy kożuch ochronny mający za zadanie chronić lufę przed uszkodzeniami spowodowanymi przez odłamki bądź uderzenia, np. w terenie zabudowanym, co jasno wskazuje, że pojazd przewidziany jest głównie do walk miejskich oraz rażenia siły żywej, a nie zadań przeciwpancernych. Sama armata standardowo ładowana jest przez zmechanizowany, napędzany elektrycznie mechanizm ładowania AZ-184 z magazynem amunicji mieszczącym 22 komplety pocisk + ładunek miotający.

Z armatą sprzężony jest uniwersalny karabin maszynowy 6P7K PKTM kalibru 7,62 mm na amunicję 7,62x54 mm. Zapas amunicji do tego uzbrojenia nie jest znany, ale prawdopodobnie jest to około 2000 naboi. Dodatkowo na burtach wieży znajdują się najprawdopodobniej dwie wieloprowadnicowe wyrzutnie mieszczące prawdopodobnie pociski o napędzie rakietowym z głowicami termobarycznymi. Być może zostało ono bezpośrednio zaadaptowane z innego uzbrojenia tego typu, jak ręczne granatniki termobaryczne RPO czy RSzG, względnie wariant przeciwpancernych pocisków kierowanych, takich jak system Kornet, ale w wariancie z głowicą termobaryczną 9M133F-1/F-2, a nie tandemową głowicą kumulacyjną.

Bezzałogowy Bojowy Wóz Wsparcia Czołgów

Kolejny wariant bazuje na takim samym podwoziu, lecz wymieniono w nim system wieżowy mieszczący uzbrojenie. Nowy system wieżowy to bezzałogowy i zmodyfikowany wariant systemu wieżowego znanego z bojowych wozów wsparcia czołgów BMPT. Uzbrojenie główne stanowią dwie sprzężone ze sobą armaty automatyczne 2A42 kalibru 30 mm, zasilane amunicją kalibru 30x165 mm. Z armatami dodatkowo sprzężony został uniwersalny karabin maszynowy 6P7K PKTM. Zapas amunicji powinien wynosić około 850 naboi 30x165 mm, z czego na każdą z armat przypada 425 naboi. Jedna z armat zasilana jest amunicją odłamkowo-zapalającą 3UOF8 bądź odłamkową 3UOR6, zaś druga z armat zasilana jest amunicją przeciwpancerną pełnokalibrową 3UBR6 lub podkalibrową 3UBR8.

Dla karabinu maszynowego PKTM zapas amunicji wynosić powinien około 2000 naboi 7,62x54 mm. Na burtach wieży zainstalowane zostały wyrzutnie pocisków z głowicami termobarycznymi, identycznymi jak w wypadku wariantu czołgu/wozu wsparcia ogniowego. Zapas tych pocisków niestety nie jest znany, jak również zasięg ognia skutecznego. Należy założyć, że jest to jednak uzbrojenie o stosunkowo niewielkim zasięgu ognia skutecznego, które dostosowane jest do walk miejskich oraz rażenia celów typu umocnienia polowe ze stosunkowo niewielkich odległości. Samo opancerzenie wieży w stosunku do jej odpowiednika z BMPT wydaje się odchudzone i bazuje głównie na jednorodnym pancerzu stalowym oraz modułach wybuchowego pancerza reaktywnego.

Podsumowanie

TSzRK Szturm jest ciekawym rozwiązaniem, mającym uzupełniać załogowe wozy bojowe. Tego typu ciężkie wozy bezzałogowe mogą być wykorzystywane przy pierwszym etapie operacji mających na celu przełamanie linii obronnych przeciwnika, ściągając na siebie jego uwagę i ogień. Jednocześnie same są w stanie odpowiedzieć uzbrojeniem pokładowym, a więc stanowią realne zagrożenie, które nie może być ignorowane. Zarazem TSzRK Szturm jest doskonałym przykładem pewnych wrodzonych ograniczeń systemów bezzałogowych, jak nieduży zasięg łączności z wozem bądź stanowiskiem dowodzenia, poważna możliwość zerwania połączenia oraz w wypadku wyeliminowania wozu dowodzenia wyeliminowany zostaje cały pluton. Do tego dochodzi mniejsza świadomość sytuacyjna w porównaniu z wozami załogowymi.

Jednocześnie systemy takie jak TSzRK Szturm posiadają swoją bardzo wyspecjalizowaną niszę w wojskach lądowych. Są też pewnym rozwiązaniem pozwalającym na efektywne zagospodarowanie starszych bądź przestarzałych typów opancerzonych wozów bojowych, które wyczerpały swój potencjał modernizacyjny i rozwojowy jako maszyny załogowe, ale mogą być przebudowane na wozy bezzałogowe. Ich ewentualna utrata na polu walki jest mniej bolesna, a pewne ograniczenia techniczne, jak choćby przestarzałe i już niewystarczające opancerzenie nie jest tak dużym problemem, a ze względu na optymalizację głównie przeciwko głowicom kumulacyjnym, może być stosunkowo prosto wzmocnione wybuchowym pancerzem reaktywnym. Jak dalej będzie się rozwijała koncepcja systemu TSzRK Szturm, czas pokaże.