Porażka Areny-M? Ogromne straty rosyjskich czołgów z aktywnym pancerzem

Rosjanie od przynajmniej lutego 2025 roku wdrażają na czołgach podstawowych system ochrony aktywnej Arena-M, który miał zostać zmodyfikowany pod kątem zwalczania dronów (takich jak bardzo powszechne FPV). Początkowo był on wdrażany na najnowszych T-90M, jednak z czasem zaczął trafiać także na starsze T-72B3M. Od wiosny tamtego roku takie pojazdy pojawiają się na froncie.

Rosyjski ASOP nie zadziałał?

System Arena-M składa się z radarów odpowiedzialnych za wykrywanie nadlatujących zagrożeń, takich jak m.in. przeciwpancerne pociski kierowane, głowice granatników przeciwpancernych lub drony FPV oraz 12 wyrzutni ładunków przechwytujących. W ostatnich dniach pojawiły się nagrania przedstawiające wykorzystanie czołgów T-72B3 (odmiana z ASOP Arena-M określana jest jako T-72B3A) gdzieś na linii frontu.

Na poniższych filmach widzimy proces ataku dronów FPV na takie czołgi, który kończy się trafieniem ich i brakiem reakcji Areny-M. Operatorzy celują tutaj w burty wieży oraz jej tył, co mogłoby wskazywać na jej brak skuteczności w tych obszarach (martwa strefa) lub po prostu niemożliwość przechwycenia tego typu obiektu.

Rozminięcie się rzeczywistości z obietnicami producenta może być jednym z wytłumaczeń tego zjawiska, jednak równie dobrze powodem tego może być zużycie zapasów efektorów niezbędnych do tego. Należy pamiętać, że do ataku na 1 czołg ukraińscy operatorzy nie używają 1-2 dronów (a tak niektórzy zdają się kreować ich skuteczność), ale często nawet kilkunastu (i więcej) zatem scenariusz „wystrzelania się” jest także prawdopodobny.

Niezależnie jednak od powodu braku zadziałania Areny-M na rosyjskich czołgach, ostatnie dni nie są dla nich szczęśliwe. Ukraińcy mieli 23 lipca zniszczyć aż 28 egzemplarzy, podczas gdy wcześniej dzienne straty wynosiły 2-4 maszyny.

Czołg podstawowy T-72B3M

T-72B3M to najnowsza modernizacja czołgów T-72 znajdujących się w rosyjskiej armii, opracowana jako wariant rozwojowy modelu T-72B3. Uzbrojenie główne pozostało to samo i stanowi je gładkolufowa armata 2A46M-5 kal. 125 mm mogąca strzelać w tej wersji zmodernizowanymi przeciwpancernymi pociskami kierowanymi 9K119M Refleks-M. Sprzężony z armatą pozostaje uniwersalny karabin maszynowy PKT kal. 7,62 mm. Na stropie wieży umieszczony został wielkokalibrowy karabin maszynowy NSWT kal. 12,7 mm.

Lepszą ochronę załodze mają zapewniać dodatkowe moduły pancerza reaktywnego Relikt, umieszczone na bokach kadłuba oraz wieży. Początkowo stosowano ich montaż w „miękkich” modułach wykonanych z zasobników materiałowych, ale po doświadczeniach na Ukrainie zrezygnowano z tego pomysłu. Oprócz tego przedział silnikowy został osłonięty pancerzem prętowym. Jednostka napędowa pozostała identyczna z wersją T-72B3 i jest nią silnik wysokoprężny W-92S2F o mocy 1130 KM.