- WIADOMOŚCI
- ANALIZA
Modernizacja floty w cieniu kryzysu. Dwa nowe okręty pod rosyjskimi banderami
Autor. MO Rosji
Rosyjska Marynarka Wojenna przeżywa trudny okres. Pomimo wielu starań admiralicji jej potrzeby odchodzą na dalszy plan. Priorytetem są Wojska Lądowe i Wojska Rakietowe Strategicznego Przeznaczenia. Dlatego wcielenie nawet najmniejszej jednostki pływającej jest dla niej ważnym wydarzeniem.
18 listopada 2026 roku odbyły się dwie uroczystości podniesienia bander. W Bałtijsku podniesiono rosyjską banderę wojenną na trałowcu morskim (niszczycielu min) Dmitrij Łysow (637) projektu 12700 Aleksandrit. Natomiast w Siewierodwińsku podniesiono rosyjską banderę pomocniczych jednostek pływających na poławiaczu torped TŁ-2202. Oba okręty wcielono do służby we Flocie Północnej, ale trałowiec musi jeszcze przejść do niej z Bałtyku, gdzie został zbudowany.
Autor. MO Rosji
Projekt 12700 Aleksandrit opracowało Centralne Morskie Biuro Konstrukcyjne Ałmaz. Oficjalna jego klasyfikacja to trałowiec morski, ale funkcjonalnie jest to okręt zbliżony do niszczyciela min. Budowę okrętu prototypowego i całej serii powierzono stoczni Sriednie-Niewskij Sudostroitielnyj Zawod. Prototyp wszedł do służby w 2016 roku. Dwie pierwsze jednostki seryjne podniosły rosyjską banderę wojenną w 2019 roku. W 2020 roku oddano zamawiającemu jeden trałowiec, w 2021 roku również jeden, w 2022 roku dwa, w 2023 roku jeden, w 2025 roku jeden i w 2026 roku już też jeden.
Jak łatwo policzyć, Dmitrij Łysow jest już jedenastym okrętem tego typu. Rosjanie muszą rozdzielać swoje siły minowe na cztery osobne floty. We Flotylli Kaspijskiej funkcjonują tylko stosunkowo niewielkie takie siły, które niedawno i tak zostały osłabione poprzez przekazanie dwóch małych trałowców redowych do Floty Czarnomorskiej. Jedenaście niszczycieli min projektu 12700 zostało przydzielonych do wszystkich czterech flot. Flota Czarnomorska, Flota Północna i Flota Oceanu Spokojnego otrzymały po trzy, a Flota Bałtycka po dwa. Prawdopodobnie kolejne trzy niszczyciele min mają również trafić do Floty Północnej, co niewątpliwie znacznie zwiększyłoby jej możliwości w zwalczaniu min.
Autor. Zestawienie Jarosław Ciślak
W budowie znajduje się ogółem pięć kolejnych okrętów tego typu, z których jeden, czyli Siemion Agafonow (605) został już wodowany 30 września 2026 roku. Główny dowódca Marynarki Wojennej Rosji nieustannie zapowiada zbudowanie aż 30 niszczycieli min tego projektu, a później budowę kolejnych jednostek, ale już w zmodernizowanym wariancie. Od dłuższego czasu zapowiadano uruchomienie produkcji tych jednostek przeciwminowych w jeszcze jednej rosyjskiej stoczni, aby zwiększyć dostawy dla floty. Na razie nie zostało to dokonane i nic tego nie wróży. Okręt projektu 12700 to największy niszczyciel min o kadłubie z tworzyw sztucznych. Ma około 62 m długości, 10 m szerokości, wyporność około 890 ton, rozwija maksymalną prędkość około 16 węzłów i ma 44-osobową załogę. Rozpoczęcie budowy tak dużych kadłubów nie ze stali tylko z laminatów szklanych w drugiej stoczni wymagałoby opanowania przez nią nowych technologii, a na razie nic o tym nie wiadomo.
Autor. MO Rosji
Jeszcze do niedawna projekt 12700 na eksport był oferowany pod numerem projektu 12700E (E od eksportnyj, czyli eksportowy). Jednak w czasie czerwcowych międzynarodowych targów wojennomorskich w Kronsztadzie prezentowany był tylko projekt 12701, czyli już modyfikacja projektu 12700. Rosjanie oferują okręt tego typu na eksport, ale na razie nie widać chętnych na jego kupno. Głównym tego powodem jest stosunkowo mało awangardowe wyposażenie przeciwminowe oraz zmierzch takich okrętów. Przyszłość to raczej duże okręty magnetyczne stanowiące tylko bazę dla nowej generacji robotów podwodnych.
W skład każdej z rosyjskich flot wchodzą pomocnicze jednostki pływające. Są one częścią Marynarki Wojennej, ale są obsadzone przez załogi składające się z pracowników cywilnych. Czasami są to rezerwiści, ale nie jest to regułą.
Z brakiem wystarczającej liczby okrętów pomocniczych wszystkich klas borykają się wszystkie cztery floty. Każda z nich musi dysponować odpowiednim zestawem transportowców, zbiornikowców, holowników, ratowników itd. Dotyczy to również poławiaczy torped. Rosjanie nadal kultywują budowę tych specjalistycznych jednostek, zamiast ich zadania powierzyć np. holownikom.
Autor. MO Rosji
Wiele lat temu rozpoczęto budowę poławiaczy torped projektu 1388. Konstrukcja była na tyle udana, iż doczekała się wielu wariantów, jak kuter rozpoznania chemicznego projektu 1388R czy kutry łącznikowe projektów 1388N, 1388NZ i 1388NZK. W podstawowej roli, czyli poławiacza torped projekt doczekał się wersji 1388NZT, według której zbudowano dwie jednostki. Były to TŁ-2195 Sokolskoje wcielony do służby w 2021 roku i TŁ-2196 wcielony w 2023 roku.
Teraz przyszedł czas na seryjną budowę kolejnego wariantu oznaczonego jako projekt 1388NZTM. Kontrakt na budowę prawdopodobnie sześciu takich poławiaczy podpisano 16 sierpnia 2023 roku na wystawie Armia 2023. Są one budowane w Stocznia Sokolskaja, tak samo jak i dwie poprzednie jednostki. Wcielony do służby TŁ-2202 jest prototypem tej serii. Został zbudowany pod numerem stoczniowym 453 i wodowany w czerwcu 2026 roku. Znając obecnie powolne tempo budowy okrętów w Rosji, kolejnych jednostek tego typu w służbie można spodziewać się w dość dużych odstępach czasowych.
