- WIADOMOŚCI
- ANALIZA
- DEFENCE PREMIUM
Wyścig o artykuł 5 NATO. Jak broni się Polska?
Autor. IWspSZ
W drugiej części analizy autorstwa Adama Jawora przenosimy uwagę z prawnych zawiłości Artykułu 5 Traktatu Północnoatlantyckiego na twardy sprawdzian wiarygodności Sojuszu: odporność cywilną i sprawność logistyczną. Współczesne pole walki sprawia, że bezpieczne dotąd zaplecze przestało istnieć, a cywilna infrastruktura transportowa stała się celowym obiektem działań hybrydowych, sabotażu i uderzeń dronowych. Autor analizuje, dlaczego wiarygodność kolektywnej obrony zależy od mobilności wojskowej i przygotowania państwa w pierwszych krytycznych godzinach – jeszcze zanim w Brukseli zapadną formalne decyzje o uruchomieniu Artykułu 5.
Z tego materiału dowiesz się:
- Dlaczego infrastruktura transportowa stała się nowym polem walki i jak Rosja wykorzystuje słabe punkty w cywilnych łańcuchach dostaw oraz sieciach kolejowych;
- Czym jest Artykuł 3 Traktatu Waszyngtońskiego;
- Jakie wyzwania stoją przed europejską mobilnością wojskową („wojskowym Schengen");
- Dlaczego pierwsze godziny niejednoznacznego ataku należą do państwa zaatakowanego i jaka odpowiedzialność spoczywa na nim;
- Jak inicjatywy UE (takie jak „counter-hybrid playbook") oraz wzmocniona obecność NATO mają chronić wschodnią flankę;
Infrastruktura transportowa staje się elementem pola walki
Ten problem został jeszcze wyraźniej postawiony we wrześniu 2026 roku. Emily Ferris w artykule RUSI z 10 września analizuje przypisany przez władze niemieckie Rosji atak dronowy na lotnisko Lipsk/Halle. Ferris zwraca uwagę, że znaczenie tego przypadku nie wynika wyłącznie z samego ataku. Pokazuje on zarówno podatność infrastruktury transportowej, jak i brak jasno wyznaczonej granicy, której przekroczenie prowadziłoby do militarnej reakcji NATO. Podkreśla ona również, że dotychczasowe rosyjskie działania nie wykazały zdolności do długotrwałego sparaliżowania europejskich sieci transportowych. Problem polega jednak na czymś innym: operacje tego rodzaju mogą wykorzystywać niespójności pomiędzy państwami NATO, słabe punkty łańcuchów dostaw oraz momenty załadunku, rozładunku i postoju transportów. Transport nie jest w takim ujęciu zwykłym zapleczem wojny. Staje się jednym z miejsc, w których przeciwnik może próbować wpływać na zdolność Sojuszu do prowadzenia operacji.
