- WIADOMOŚCI
Tajne dane wyciekły: ponad 400 tys. Rosjan zabitych w wojnie
Według danych, które wyciekły z rosyjskiej Federalnej Służby Statystycznej, od początku pełnoskalowej inwazji na Ukrainę w lutym 2022 r. zginęło ponad 400 tys. Rosjan. Informacje pochodzą z ponad 11 milionów aktów zgonu i zostały zdobyte przez białoruską grupę Cyber Partisans oraz ukraiński kolektyw Silent Crow.
Dane udostępniono m.in. brytyjskiemu Guardianowi. Według analizy, 412 576 aktów zgonu zawierało bezpośrednie odniesienie do wojny – poprzez kody przyczyn śmierci lub wzmianki o działaniach bojowych i operacjach wojskowych.
Wyciek potwierdził sam Rosstat (przyznał, że doszło do ataku hakerskiego pod koniec października i na początku listopada 2026 r.), choć zaprzeczył, by wyciekły dane wrażliwe. Ekspert Janis Kluge z Niemieckiego Instytutu Spraw Międzynarodowych i Bezpieczeństwa uznał dane za autentyczne i największy dotychczas wyciek dotyczący rosyjskich strat. Podkreślił, że w drugiej połowie 2024 i w 2025 r. zdarzały się miesiące z ponad 15 tys. zabitych, a rzeczywista liczba może być bliższa 500 tys. z powodu opóźnień w rejestracji (ok. pół roku) oraz niezidentyfikowanych i zaginionych.
Dwie grupy hakerskie podały nieco różne liczby: Cyber Partisans – ok. 394 tys., Silent Crow – ok. 450 tys. Dane pokazują też nierównomierny rozkład strat: w republikach takich jak Buriacja, Tuwa czy Kraj Zabajkalski wojna odpowiadała za ok. 1/3 zgonów mężczyzn w wieku 18–49 lat, podczas gdy w Moskwie i Petersburgu – ok. 10%.
Konfrontacja z innymi źródłami
Liczby ofiar wojny zawsze się różnią, bo zależą od definicji, metody i opóźnień. Strona ukraińska bardzo często zawyża rosyjskie straty poprzez wliczanie rannych do całej puli. Jednocześnie nie ma co liczyć na rzetelne informacje strony rosyjskiej, więc wszelkie dane to przede wszystkim szacunki z pewnym marginesem błędu.
Mediazona i BBC Russian pisały niedawno o stratach liczonych na ok. 286 tys. potwierdzonych imiennie. To minimalna, zweryfikowana liczba na podstawie nekrologów, postów rodzin, lokalnych mediów i zdjęć grobów. Szacunki oparte na rejestrach spadkowych wskazują na wyższe wartości – rzędu 335–350 tys. do końca 2025 r., z tendencją do ok. pół miliona łącznie.
Z kolei brytyjski wywiad mówi o ok. 500 tys. zabitych rosyjskich żołnierzy, a całkowite straty ocenia na ok. 1,5 mln. To liczby bardzo zbliżone do tego, co podaje Sztab Generalny Ukrainy: ok. 1,61 mln strat osobowych Rosji (zabici + ranni) na 10 listopada 2026 r.
Wyciek danych z Rosstatu jest spójny z niezależnymi źródłami, które szacują rosyjskie straty, choć i tak należy brać tu pod uwagę fakt, że rzeczywista liczba nadal jest nieznana. Rosja nie publikuje własnych danych o stratach od września 2022 r., traktując je jako tajemnicę państwową. Niezmiennie natomiast straty w obecnej wojnie są bezprecedensowe we współczesnej historii Rosji – wielokrotnie wyższe niż łączne straty ZSRR i Rosji w konfliktach po II wojnie światowej.
