Polskie działo samobieżne odzyskało blask

W lutym 2024 roku redaktor Damian Ratka poinformował o trwających pracach renowacyjnych na znajdującym się w Muzeum Polskiej Techniki Wojskowej dziale samobieżnym ASU-85. Ta rzadko występująca w zbiorach muzealnych konstrukcja była w przeszłości eksploatowana przez Wojsko Polskie. Tym samym posiadanie w pełni wyremontowanego egzemplarza (jak w przypadku działa samobieżnego ISU-122 byłoby sporą gratką dla Muzeum oraz fanów broni pancernej.

Przygotowania do odrestaurowania pojazdu zaczęły się w 2022 roku, ale dopiero rok później zaczęto pozyskiwanie środków na realizację prac. Wtedy też rozpoczęto poszukiwania brakujących elementów działa oraz przystąpiono do pierwszych prac renowacyjnych. Do lutego 2024 roku udało się wyczyścić i zakonserwować wnętrze wozu oraz jego podłogę. Jak wspomniał Pan Bartłomiej Kocemba (który jest zaangażowany w projekt renowacji), „była to ostatnia chwila na ratowanie go jako zabytku”.

Ta druga wymagała dalszych prac specjalistycznych, po których zakończeniu planowano pomalować całe wnętrze i przeprowadzić jego renowację. Identyczny proces przejdą elementy zewnętrzene ASU-85. Na koniec planowane jest jego doposażenie oraz naniesienie nowych powłok lakierniczych na pancerz.

Pod koniec grudnia Muzeum Polskiej Techniki Wojskowej opublikowało w serwisie Facebook zdjęcia z procesu renowacji działa niegdyś należącego do naszych „spadaków”. Możemy na nich prześledzić, jak on przebiegał oraz w jak tragicznym stanie było wnętrze pojazdu. Tym samym ukazuje to ogrom pracy, jaką musiały włożyć w niego osoby odpowiedzialne za renowację.

Efekt prac jest wręcz powalający, a sam wóz odzyskał dawny blask. W tym miejscu należą się olbrzymie ukłony dla osób zaangażowanych w renowację. Mowa tutaj m.in. uczestnikach Blogu Edukacyjno-Historycznego „Jednostki Specjalne Historia”, członkach Grupy Rekonstrukcji Historycznej „Południe”, Polscy Spadochroniarze Wojskowi oraz wielu sympatyków, pasjonatów oraz byłych żołnierzy polskich jednostek powietrznodesantowych.

Tym samym po kilku latach prac udało się przywrócić do świetności kolejnego świadka zmian jakie zaszły w Wojsku Polskim. Działa ASU-85 są rzadkimi eksponatami w skali Europy, dlatego takie działania są tym bardziej cenne. Doceńmy to odwiedzając Muzeum Polskiej Techniki Wojskowej.

Działa ASU-85 były eksploatowane przez Wojsko Polskie w liczbie 25 egzemplarzy w latach 1966-1976. Były one na stanie 35. Dywizjonu Artylerii Samobieżnej. Do dziś udało się w muzeach zachować przynajmniej 6 takich pojazdów.

ASU-85 to sowieckie działo samobieżne przeznaczone dla wojsk powietrznodesantowych, w ramach zapewnienia im zdolności ogniowych do walki z pojazdami opancerzonymi i niszczenia umocnień. Miało zastąpić starszego typu ASU-57, które z racji na kaliber uzbrojenia głównego miało być niewystarczające do eliminowania nowych typów czołgów używanych przez państwa zachodnie. ASU-85 było wyposażone w działo D-70 (2A15) kal. 85 mm o długości przewodu lufy wynoszącym 67 kalibrów, będące pochodną ciągnionej armaty polowej D-48.

Donośność w przypadku niszczenia celów ogniem bezpośrednim wynosi 1,15 km, zaś w przypadku prowadzenia ognia pośredniego ma wynosić 10 km. Pocisk przeciwpancerny wystrzelony z armaty kal. 85 mm może przebić 192 mm stalowego pancerza pod kątem 60° z maksymalnej odległości 1 km. Uzupełnienie uzbrojenia stanowi uniwersalny karabin maszynowy PKT lub SGMT kal. 7,62 mm z zapasem 2000 naboi. Obecnie ASU-85 znajduje się prawdopodobnie tylko na uzbrojeniu armii Wietnamu.