Nawet 1,4 mln hełmów dla Bundeswehry. Rekordowy przetarg rozstrzygnięty

Projekt FASER i rewolucja sprzętowa Bundeswehry

Gigantyczny przetarg na hełmy nie jest projektem izolowanym, lecz kluczowym komponentem szeroko zakrojonego programu modernizacji indywidualnego wyposażenia niemieckiego żołnierza o kryptonimie FASER (niem. Feld Ausstattung Soldat Erweiterte Reserve). Program ten, zaplanowany do realizacji w latach 2026–2034, zyskał pełne finansowanie w grudniu 2025 roku, kiedy to Komisja Budżetowa Bundestagu zatwierdziła na ten cel kwotę aż 21 miliardów euro.

Głównym motorem napędowym projektu FASER jest konieczność dostosowania Bundeswehry do nowych celów operacyjnych NATO oraz wdrożenie doktryny zakładającej nasycenie sprzętowe rezerw. Program zakłada wyposażenie do 460 tysięcy żołnierzy służby czynnej i rezerwy w nowe zestawy umundurowania w nowoczesnym, uniwersalnym kamuflażu Multitarn.

Dodatkowo te same elementy ochrony osobistej – w tym nowoczesne hełmy balistyczne i modułowe kamizelki ochronne – trafią do 80 tysięcy pracowników cywilnych Bundeswehry. Zamówienie obejmuje także stworzenie odpowiednich zapasów magazynowych oraz puli wymiennej (niem. Tausch- und Verpassungsvorrat).

Przebieg i uczestnicy postępowania przetargowego

Procedura, ze względu na swoją bezprecedensową skalę, charakteryzowała się rygorystycznymi wymogami formalnymi oraz technicznymi. Postępowanie formalnie rozpoczęło się jesienią 2024 roku wraz z ogłoszeniem zaproszenia do udziału w konkursie. W początkowej fazie zainteresowanie gigantycznym kontraktem zgłosiło ponad tuzin (12+) podmiotów z całego świata. Po weryfikacji formalnej, nieco ponad połowa z nich zdecydowała się na złożenie wiążących ofert wstępnych. Do kluczowej fazy – rygorystycznych testów i prób wojskowych (niem. Truppenerprobung), które odbyły się wiosną 2026 roku – dopuszczono już tylko pięciu wiodących oferentów.

Wyniki prób zarysowały wyraźną przewagę dwóch konstrukcji: pierwsze miejsce w ocenie wojskowych testerów zdobył produkt firmy Hexonia, natomiast drugą lokatę wywalczył hełm opracowany przez Rheinmetalla. Na tej podstawie Bw Bekleidungsmanagement GmbH – wyspecjalizowana spółka w 100% należąca do Bundeswehry, realizująca zakupy odzieży i wyposażenia osobistego na zlecenie agencji logistycznej BAAINBw – podjęła decyzję o wejściu w fazę dogrywki.

Obaj finaliści zostali wezwani do złożenia drugiej, ostatecznej i najkorzystniejszej oferty handlowo-technicznej (tzw. 2nd BAFO – Best and Final Offer). Konieczność ta wynikała również z faktu, że w trakcie trwania procedury Bundeswehra radykalnie przeszacowała swoje zapotrzebowanie, zwiększając limity minimalne i maksymalne zamówienia ramowego. Po analizie drugich ofert BAFO, w piątek 19 czerwca 2026 roku podjęto oficjalną decyzję o zamiarze udzielenia zamówienia (niem. Zuschlagsabsicht) firmie Hexonia GmbH. Obecnie trwa standardowa procedura odwoławcza (niem. Einspruchsfrist), po której nastąpi formalne podpisanie umowy.

Terminy realizacji i skokowy wzrost wolumenu

Obserwatorzy zwracają uwagę na potężne zwiększenie skali zamówienia w trakcie trwania procedury. Kiedy jesienią 2024 roku uruchamiano przetarg, minimalne gwarantowane zamówienie określano na zaledwie 63 000 hełmów, z kolei pułap maksymalny na 249 080 sztuk. Zmiana celów operacyjnych doprowadziła do skokowego wzrostu zamówienia gwarantowanego do blisko 700 000 sztuk, z opcją na kolejne 700 000 – łącznie do 1,4 miliona egzemplarzy.

Zgodnie z zatwierdzonym harmonogramem proces produkcyjny i logistyczny ma ruszyć natychmiast po uprawomocnieniu się decyzji o wyborze oferenta. Terminy dostaw zostały podzielone na etapy:

• Rok 2026 (faza początkowa): wykonawca jest zobowiązany dostarczyć pierwszą transzę liczącą około 120 000 hełmów jeszcze przed końcem bieżącego roku, co ma zaspokoić najpilniejsze potrzeby pierwszoliniowych jednostek;
• Lata kolejne (zamówienia gwarantowane): pozostała część z blisko 700 000 hełmów objętych zamówieniem podstawowym będzie dostarczana sukcesywnie w ciągu najbliższych kilku lat;
• Perspektywa do 2034 roku: kolejne partie hełmów (do maksymalnego pułapu 1,4 mln sztuk) będą uruchamiane w ramach prawa opcji, skorelowanego z tempem formowania struktur rezerwowych.

Wymagania techniczne. Polietylen zamiast aramidów

Zarówno Hexonia, jak i Rheinmetall zaoferowały całkowicie nowe lub głęboko zmodernizowane konstrukcje, oparte na najbardziej zaawansowanych rozwiązaniach inżynierii materiałowej. Kluczowym wymaganiem Bundeswehry była całkowita rezygnacja z tradycyjnych włókien aramidowych (np. Kevlar, Twaron) na rzecz nowoczesnych kompozytów.

Zwycięski hełm firmy Hexonia wykonany jest z poleitylenu ultrawysokocząsteczkowego (UHMWPE). Materiał ten charakteryzuje się znacznie niższą masą własną przy jednoczesnym zachowaniu lub wręcz podwyższeniu parametrów odporności balistycznej (wyższa plastyczność uderzeniowa) w stosunku do włókien aramidowych. Zastosowanie UHMWPE pozwala na odciążenie kręgosłupa szyjnego żołnierza, co ma kluczowe znaczenie przy wielogodzinnych działaniach bojowych. Warto przypomnieć, że maksymalna tolerancja wagi na głowie człowieka (bez negatywnych skutków dla jego zdrowia) to ok. 2 kg, a współcześnie hełmy balistyczne nie tylko chronią głowę, ale są również bazą do montażu wielu urządzeń (dodatkowego wyposażenia): gogli noktowizyjnych (z przodu), ochrony słuchu i akcesoriów w postaci np. dodatkowych źródeł światła (na szynach bocznych) oraz markerów IFF (na rzepach).

Polietylen UHMWPE ma również tę przewagę nad włóknami aramidowymi, że nie rozkłada się stopniowo pod wpływem atmosfery i światła słonecznego, w wyniku czego np. kevlar traci swoje właściwości balistyczne.

Czerep hełmu spełnia rygorystyczne wymagania niemieckiej specyfikacji wojskowej TL 8470-0004 (niem. Gefechtshelm allgemein), określającej odporność na odłamki oraz pociski pistoletowe, a także sztywność strukturalną. Z kolei fasunek, w skład którego wchodzi system poduszek amortyzujących (tzw. padów) oraz uprząż 4-punktowa z pasem podbródkowym, jest certyfikowany zgodnie z normą cywilno-wojskową EN 12492 (oraz odpowiednikami EN 397) dla kasków alpinistycznych/ochronnych, gwarantując maksymalne pochłanianie energii uderzenia tępego.

Zaoferowana przez Hexonię konstrukcja to głębokie rozwinięcie linii hełmów Trivium. Pierwsza generacja tego systemu została pomyślnie wdrożona w jednostkach specjalnych Bundeswehry oraz stanowi komponent zaawansowanego systemu żołnierza przyszłości IdZ-ES VJTF+.

Podsumowanie

Wybór Hexonii na dostawcę 1,4 miliona hełmów to ogromny sukces rynkowy tej spółki z nadreńskiego Nettetal, ale także potwierdzenie dominacji technologicznej norweskiej grupy kapitałowej NFM Group, która przejęła Hexonię w 2022 roku. NFM konsekwentnie buduje pozycję europejskiego lidera w segmencie ochrony osobistej żołnierza, zdobywając w ostatnim czasie również duże kontrakty ramowe w Holandii (systemy umundurowania DOKS) czy Norwegii.

Z perspektywy Bundeswehry rozstrzygnięcie tego gigantycznego przetargu zamyka trwający od lat proces przechodzenia od przestarzałych, ciężkich hełmów starego typu do ultralekkich osłon zintegrowanych z systemami łączności, ochrony słuchu (np. 3M Peltor) oraz noktowizją. Dzięki zabezpieczeniu finansowania przez Bundestag poza procedurą bieżącą, dostawy wielkich wolumenów umundurowania i wyposażenia indywidualnego, w tym sprzętu ochronnego, mogą być realizowane bez ryzyka paraliżu budżetowego, wydatnie podnosząc realne zdolności bojowe odbudowującej się armii niemieckiej.