Wyścig zbrojeń w Arktyce. Amerykanie odebrali „zimowe bestie”

Jest to pierwsza dostawa pojazdów CATV (Cold Weather All-Terrain Vehicle) dla ośrodka AMWS (Army Mountain Warfare School) funkcjonującego przy Gwardii Narodowej stanu Vermont (Vermont National Guard), co ma stanowić znaczący krok w działaniach na rzecz modernizacji sił zbrojnych zarówno na szczeblu stanowym, jak i federalnym. Nowe wszędołazy mają zwiększyć zdolność Gwardii Narodowej do działania w ekstremalnie niskich temperaturach, wspierając jednocześnie proces szkolenia. Ponadto personel VTNG przejdzie praktyczne szkolenie z obsługi i konserwacji pojazdów, aby zapewnić ich płynne wprowadzenie i integrację.

Przypomnijmy, że pierwszą umowę pomiędzy Departamentem Obrony USA a koncernem BAE Systems zawarto w 2022 roku, a dotyczyła ona dostawy 110 arktycznych wszędołazów BvS10 Beowulf/CATV. Jej wartość wynosiła 278 mln dolarów, a wozy dostarczane miały być w okresie pięciu lat. Pierwsze wszędołazy dostarczono już w 2023 r. Kolejną partię pojazdów, liczącą 44 wozy, Amerykanie zamówili w 2024 roku. Dostawa 19 pojazdów zwiększa łączną liczbę dostarczonych dotychczas pojazdów CATV do 58, a firma Hägglunds kontynuuje prace nad kolejnymi 97 pojazdami, zgodnie z zawartymi umowami.

Najnowsza dostawa obejmuje również pojazdy przeznaczone dla Ośrodka Badawczego Regionu Arktycznego (ARTC, Arctic Region Test Center) na Alasce oraz dla 11. Dywizji Powietrznodesantowej. Program CATV odnotował znaczny wzrost wolumenu od momentu jego rozpoczęcia, a firma BAE Systems kontynuuje produkcję i dostawy zgodnie z celem armii, jakim jest pozyskanie 487 pojazdów.

Prace dostosowawcze nad pojazdami CATV odbywają się w bazie Joint Base Elmendorf-Richardson, Fort Wainwright, ARTC oraz w Gwardii Narodowej stanu Vermont (VTNG).

Szwedzki wszędołaz

CATV to wariant nieopancerzonego pojazdu BvS10 Beowulf, czyli dwuczłonowej, połączonej specjalnym przegubem konstrukcji o trakcji gąsienicowej, dostosowanej do działania w warunkach arktycznych. Armia amerykańska wybrała Beowulfa, aby zastąpić Bv206/SUSV, zapewniając przy tym zmodernizowaną platformę lądową do operacji i projekcji sił w regionie arktycznym.

Beowulf to dwukadłubowy pojazd amfibijny o wysokiej mobilności taktycznej w różnych warunkach terenowych i klimatycznych, charakteryzujący się możliwością transportu do 14 osób i ładownością ok. 8 000 kg przy dopuszczalnej masie całkowitej (DMC) wynoszącej ok. 15 500 kg. Konstrukcja ta bazuje na sprawdzonych także w warunkach bojowych rozwiązaniach stosowanych we wcześniejszych modelach szwedzkiego producenta, jak Bv206 czy BvS10.

CATV/Beowulf, podobnie jak pojazdy BvS10, powstaje w zakładach BAE Systems Hägglunds w północnej Szwecji. Jego układ napędowy składa się z wysokoprężnego, 6-cylindrowego, rzędowego silnika Cummins o poj. 6,7 l osiągającego moc 210 kW/285 KM, który współpracuje z 6-biegową przekładnią automatyczną firmy Allison. Osiągi CATV to m.in. 65 km/h prędkości maksymalnej na lądzie (10 km/h na biegu wstecznym), 4 km/h podczas pływania oraz 400 km zasięgu, który może być zwiększony nawet do 1000 km poprzez dodanie dodatkowych zbiorników paliwa.

Warto przypomnieć, że wykorzystywane do tej pory wozy SUSV (Small Unit Support Vehicle) bazowały na szwedzkim wszędołazie Bandvagn 206 (Bv 206). Amerykańskie warianty wojskowe obejmowały: model standardowy (M973), wóz dowodzenia (M1065), wóz ewakuacji medycznej (M1066) oraz wóz transportowy z otwartą skrzynią ładunkową na drugim członie (M1067). Od 1997 r. amerykańskie Bv 206 wyposażone były w 6-cylindrowe silniki wysokoprężne marki Mercedes-Benz (zamiast oryginalnie montowanej benzynowej jednostki V6 Forda) oraz system przeciwpożarowy.