Sabotaż w Tallinnie. Estonia wskazuje na rosyjskie służby

Trzech obywateli Łotwy podejrzanych o udział w podpaleniu zostało zatrzymanych i obecnie przebywa w areszcie w Estonii. Według KAPO sposób działania jest zgodny z innymi aktami sabotażu przeprowadzonymi w Europie na zlecenie rosyjskich służb. Od początku pełnoskalowej wojny na Ukrainie Estonia i jej partnerzy zidentyfikowali i zatrzymali ponad 20 osób zaangażowanych w ataki fizyczne przeprowadzane na zlecenie Rosji.

To nie był przypadek

Wybór celu nie był przypadkowy. Firma Milrem Robotics produkuje bezzałogowe systemy naziemne, w tym pojazdy THeMIS wykorzystywane przez Ukrainę. Przedsiębiorstwa z branży obronnej, producenci dronów oraz organizacje wspierające Kijów są zatem naturalnymi celami dla rosyjskich służb. Celem nie zawsze musi być zniszczenie fabryki. Atak może służyć sprawdzeniu zabezpieczeń fizycznych, procedur awaryjnych, czasu reakcji oraz zdolności przedsiębiorstwa do kontynuowania działalności.

Jest jeszcze jeden element, którego nie należy pomijać. Rosja coraz częściej korzysta z usług zwerbowanych pośredników zamiast własnych funkcjonariuszy. Osoby te mogą być opłacane, manipulowane. Dzięki temu operacja nie generuje wielkich kosztów, zapewnia Moskwie lepsze alibi i pozwala na powtarzanie tego samego schematu w różnych krajach europejskich.

Dla Estonii ma to szczególne znaczenie. Debata publiczna często skupia się na Narwie i możliwości przyszłej rosyjskiej operacji wojskowej po drugiej stronie granicy. Estonia oczywiście musi bronić Narwy i wzmocnić wschodnią granicę, ale to tylko jedna strona problemu. Sprawa Milrem pokazuje, że zagrożenie znajduje się już na terenie kraju.

Rosja nie musi wysyłać żołnierzy przez rzekę Narwę, aby zaatakować Estonię. Może rekrutować ludzi, podpalać firmy z branży obronnej w Tallinie, atakować infrastrukturę, prowadzić operacje cybernetyczne lub próbować osłabić poparcie dla Ukrainy. Estonia musi zatem przygotować się na dwa zagrożenia jednocześnie: konwencjonalne wyzwanie ze wschodu oraz wrogie operacje prowadzone na terenie kraju.

To najważniejszy wniosek płynący ze sprawy Milrem. Estonia nie czeka na hipotetyczny atak na Narwę. Już teraz ma do czynienia z rosyjskimi działaniami na własnym terytorium. Należy bronić granicy, ale równie ważne jest zabezpieczenie fabryk, sieci transportowych, telekomunikacji i pozostałej infrastruktury wewnątrz kraju. Właśnie w tych obszarach Rosja już teraz sprawdza, jak daleko może się posunąć, nie przekraczając progu otwartej wojny.

Skutecznie odstraszyć

Opisany incydent stanowi kolejny przykład rosnącej presji wywieranej przez Rosję na kraje NATO. W przypadku Estonii, a także Litwy i Łotwy, zagrożenie ze strony Moskwy nabiera znaczenia egzystencjalnego. Dlatego kluczowe znaczenie ma umiejętne odstraszanie Rosji oraz pokazanie zdolności do skutecznego odparcia potencjalnej agresji z jej strony.

„Stany Zjednoczone powinny podjąć wszelkie możliwe środki, aby wykazać swoje zaangażowanie w wypełnianie zobowiązań sojuszniczych. Strategiczna niejednoznaczność zachęca Rosję do działania i znacznie zwiększa prawdopodobieństwo, że Putin zdecyduje się podjąć ryzyko. NATO musi powstrzymać, a w razie potrzeby pokonać ograniczoną rosyjską inwazję zarówno na poziomie politycznym, jak i wojskowym” – ocenił amerykański Instytut Badań nad Wojną (ISW) w swoim najnowszym raporcie. W świetle takich analiz pozytywnie należy ocenić decyzję Amerykanów o pozostaniu w Estonii oraz nową rotację, która wzmocni obronę Litwy. To właśnie Estonia gości amerykański batalion piechoty pancernej wraz z kompanią czołgów. Ponadto nie można zapominać o 1 200 brytyjskich żołnierzach, którzy w przyszłym roku również wzmocnią ten bałtycki kraj. W tej części NATO bezpieczeństwo przestrzeni powietrznej zapewniają również tureckie samoloty F-16.

Kolejnym istotnym czynnikiem odstraszającym może być nowa baza, którą Estonia planuje zbudować właśnie w Narwie. Jak już pisaliśmy, w nowym obiekcie, finansowanym w dużej mierze ze środków Funduszu Spójności UE, będzie mogło stacjonować nawet tysiąc żołnierzy.