Europejskie pożyczki na polskie zbrojenia coraz bliżej

Projekt ustawy o Finansowym Instrumencie Zwiększenia Bezpieczeństwa (FIZB) zakłada utworzenie tego Funduszu W Banku Gospodarstwa Krajowego. Określa zasady działania FIZB oraz zasady kontroli i audytu wykorzystania środków finansowych pochodzących z pożyczki SAFE. Projektowana ustawa wprowadza z zmiany do prawa bankowego i ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej. Do FIZB będą stosowane przepisy ustawy o finansach publicznych dotyczące funduszy utworzonych lub przekazanych BGK na podstawie odrębnych ustaw.  

Projekt ustawy jest elementem krajowej implementacji mechanizmów finansowych przewidzianych w rozporządzeniu Rady UE z maja ub. r., które ustanowiło instrument SAFE – Security Action for Europe mający wzmocnić europejski przemysł obronny dzięki wspólnym zakupom finansowanym z wieloletnich, nisko oprocentowanych pożyczek.

28 listopada 2025 r. polski rząd złożył wniosek o pomoc finansową w formie pożyczki, wraz z planem inwestycji w europejskim przemyśle obronnym na 43,734 mld euro. Polski plan zawiera 139 projektów opisanych na ok. 300 stronach.

W styczniu KE skierowała do etapu konsultacji poprzedzającego udzielenie pożyczek pierwszych osiem planów, przygotowanych przez państwa, które wystąpiły o najniższe kwoty.

Rozporządzenie SAFE przewiduje, że pożyczki SAFE (każda transza jest oddzielną pożyczką) można spłacać do 45 lat od momentu ich udzielenia; spłaty kapitału pożyczek mają się rozpocząć 10 lat od ich udzielenia.

Uprawnieni do środków z FIZB są ministrowie z kilku resortów, których projekty zostały uwzględnione i zaakceptowane przez KE w ramach planu inwestycji w europejskim przemyśle obronnym. Pożyczkobiorcą jest BGK, a gwarantem pożyczki jest minister finansów.

Zawarcie umowy pożyczkowej z Komisją Europejską jest planowane na marzec br., do tego czasu konieczne jest wejście w życie projektowanej ustawy. Ma to nastąpić w dzień po ogłoszeniu ustawy.