Europejscy przywódcy wspólnie deklarują nienaruszalność Grenlandii

Pod oświadczeniem podpisali się: prezydent Francji Emmanuel Macron, kanclerz Niemiec Christian Merz, premier Włoch Giorgia Meloni, premier Polski Donald Tusk, premier Hiszpanii Pedro Sánchez, premier Wielkiej Brytanii Keir Starmer oraz premier Danii Mette Frederiksen.

W treści dokumentu podkreślono, że bezpieczeństwo regionu Arktyki pozostaje jednym z kluczowych priorytetów Europy i ma fundamentalne znaczenie dla stabilności międzynarodowej oraz transatlantyckiej. Sygnatariusze zaznaczyli, że NATO już oficjalnie uznało Arktykę za obszar o strategicznym znaczeniu, a europejscy sojusznicy zwiększają tam swoją obecność wojskową i polityczną.

Zwrócono również uwagę, że wiele państw Sojuszu Północnoatlantyckiego zwiększyło swoją aktywność, inwestycje oraz zaangażowanie w celu wzmocnienia bezpieczeństwa Arktyki i odstraszania potencjalnych zagrożeń. Jednocześnie podkreślono, że Królestwo Danii – wraz z Grenlandią – pozostaje pełnoprawnym członkiem NATO.

Jak podaje portal Militarnyi, europejscy liderzy zaznaczyli, że bezpieczeństwo Arktyki może być zapewnione wyłącznie na zasadach kolektywnych, w ścisłej współpracy z sojusznikami z NATO, w szczególności ze Stanami Zjednoczonymi, przy jednoczesnym bezwzględnym poszanowaniu zasad Karty Narodów Zjednoczonych, w tym suwerenności, integralności terytorialnej oraz nienaruszalności granic.

W oświadczeniu podkreślono również rolę USA jako kluczowego partnera w regionie – zarówno jako sojusznika w ramach NATO, jak i strony umowy obronnej Kopenhaga–Waszyngton z 1951 roku. Jednocześnie jednoznacznie zaznaczono, że decyzje dotyczące przyszłości Grenlandii należą wyłącznie do jej mieszkańców, a wszelkie kwestie związane ze statusem wyspy mogą być rozstrzygane jedynie przez Danię i Grenlandię.

W ostatnim czasie nasiliły się wypowiedzi części amerykańskich polityków dotyczące potrzeby przejęcia kontroli nad Grenlandią przez Stany Zjednoczone ze względów bezpieczeństwa. W grudniu 2024 roku prezydent USA Donald Trump stwierdził, że posiadanie i kontrola Grenlandii przez Stany Zjednoczone są „absolutną koniecznością”.

Trump już wcześniej, w 2019 roku, wyrażał zainteresowanie zakupem wyspy od Danii, jednak spotkało się to ze stanowczą odmową. W 2025 roku ponownie podkreślono, że Grenlandia nie jest i nie będzie na sprzedaż, choć Dania zadeklarowała gotowość do pogłębienia współpracy z USA.

30 marca nowy premier Grenlandii Jens-Fredrik Nielsen jednoznacznie oświadczył, że Stany Zjednoczone nie przejmą wyspy. Jak zaznaczył: „tak było wczoraj, tak jest dziś i tak będzie w przyszłości”.