Ukraińska Freja, zastąpi Patriota?

Jak pisze portal Cenzor.net, prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski poinformował, że w najbliższym czasie we Francji ma odbyć się pierwsze spotkanie, które będzie dotyczyć ukraińskiego projektu systemu obrony powietrznej i przeciwrakietowej o nazwie Freja (imię nordyckiej bogini). System ten ma stanowić tańszy i produkowany bardziej masowo odpowiednik systemu Patriot. Jako priorytet określono zdolność do przechwytywania pocisków balistycznych.

Oczywiście prezydent Ukrainy wspomniał, że jeżeli system zostanie ukończony i wdrożony, to Kijów podzieli się nim ze swoimi partnerami. Tutaj należy jednak oceniać ten projekt realistycznie. Po pierwsze sam Zełenski jasno wskazuje, że oczekuje wsparcia państw Europy Zachodniej, które mogą dostarczyć technologie i rozwiązania techniczne, których nie posiada Ukraina. To z kolei każe postawić pytanie o własność intelektualną kluczowych elementów systemu, co może mieć wpływ na potencjalny eksport.

Po drugie, system de facto nie istnieje, jest na dziś koncepcją, a to oznacza, że minąć może co najmniej wiele miesięcy, jeżeli nie lat, do czasu, gdy system będzie gotowy do produkcji seryjnej, nie mówiąc już o szkoleniu obsługi i uzyskaniu wstępnej zdolności operacyjnej. W przeszłości Ukraina już podobnie optymistycznie prezentowała możliwość masowej produkcji choćby pocisków FP-5 Flaming, choć de facto ta produkcja jest powolna i mamy do czynienia z wystrzeliwaniem niewielkiej liczby tych pocisków.

Kolejna kwestia to gdzie taki system byłby produkowany? Na terytorium Ukrainy, które jest regularnie bombardowane? A mówimy tutaj nie tylko o produkcji rakiet, lecz także o radarach, stanowiskach dowodzenia, systemach łączności i w końcu nośnikach w postaci ciężarówek. Nie ma zatem mowy o produkcji takiego systemu w rozproszonych warsztatach. Rosjanie mogliby wykryć zakłady zajmujące się produkcją i je ostrzelać za pomocą pocisków balistycznych i manewrujących. Dlatego do zapowiedzi prezydenta Zełenskiego należy podchodzić ze zdrową dozą sceptycyzmu.