Elektroniczny młot na rosyjskie Kindżały

Pociski Kindżał od początku wojny budziły duże obawy ze względu na swoją prędkość i zdolność do omijania klasycznych systemów obrony powietrznej. Tymczasem ukraińska jednostka obrony powietrznej Niczna Warta twierdzi, że dzięki zastosowaniu zaawansowanej walki elektronicznej udało się osiągnąć spektakularne rezultaty.

Dowódca jednostki, znany pod pseudonimem „Alkhimyk”, podkreśla, że w jednym z przypadków aż 58 z 59 wystrzelonych pocisków Kindżał zostało skutecznie „stłumionych” przez systemy zakłócające. Zamiast eksplodować, pociski traciły zdolność naprowadzania i spadały na ziemię, nie osiągając celu.

Za tym sukcesem ma stać system walki elektronicznej Lima EW, opracowany przez ukraińską firmę Cascade Systems. Początkowo został zaprojektowany do zwalczania dronów oraz kierowanych bomb lotniczych. Jednak jego możliwości okazały się znacznie szersze.

Lima działa poprzez zakłócanie sygnałów nawigacji satelitarnej, podszywanie się pod nie (tzw. spoofing) oraz ingerencję cybernetyczną. W efekcie system dezorientuje wrogie uzbrojenie, sprawiając, że traci ono orientację w przestrzeni i nie trafia w wyznaczony cel.

Według danych producenta, w pierwszym kwartale 2026 roku system Lima:

• zneutralizował 26 pocisków Kindżał (łącznie 58 od początku użycia),
• skierował poza cel 33 pociski manewrujące,
• zakłócił działanie ponad 10 000 dronów,
• osiągnął skuteczność przekraczającą 98% wobec kierowanych bomb lotniczych.

Tak wysokie wskaźniki skuteczności wynikają z integracji Limy z szerszym systemem obrony powietrznej Ukrainy. Tworzy to tzw. wielowarstwową obronę – nawet jeśli pocisk przejdzie przez pierwsze linie zabezpieczeń, może zostać unieszkodliwiony na późniejszym etapie lotu.

Rozwój takich technologii zmienia nie tylko taktykę, ale i ekonomię konfliktu. Tradycyjna obrona polegała na kosztownym „pojedynku rakieta kontra rakieta”. Systemy walki elektronicznej oferują alternatywę – zamiast niszczyć cel fizycznie, można go unieszkodliwić znacznie tańszymi środkami.

Szef Cascade Systems określa to jako „asymetryczną odpowiedź” – rozwiązanie, które pozwala oszczędzać ograniczone zasoby, takie jak pociski przeciwlotnicze, a jednocześnie zwiększa skuteczność obrony podczas zmasowanych ataków.

Warto jednak podchodzić do tych deklaracji z pewną ostrożnością, bo nie wszystkie dane są niezależnie weryfikowalne. W praktyce opieramy się głównie na informacjach publikowanych przez producenta systemu oraz podmioty powiązane z jego wdrożeniem, co naturalnie może wiązać się z selekcją korzystnych wyników i marketingowym „podkręcaniem” skuteczności. W warunkach wojennych pełna weryfikacja takich statystyk z zewnętrznych, niezależnych źródeł bywa ograniczona, a część zdarzeń może być trudna do jednoznacznego potwierdzenia lub przypisania konkretnemu systemowi.

Dodatkowo same metryki skuteczności, takie jak liczba „zneutralizowanych” pocisków czy „zakłóconych” dronów, nie zawsze są definiowane w sposób jednolity. Nie zawsze wiadomo, czy chodzi o całkowite przejęcie kontroli, częściowe zakłócenie, czy jedynie degradację systemów naprowadzania. W efekcie te same dane mogą być interpretowane w różny sposób, co utrudnia porównania między systemami i może sztucznie zawyżać wrażenie ich efektywności.

Nie oznacza to, że technologie walki elektronicznej nie odgrywają realnej roli. Przeciwnie, ich znaczenie w nowoczesnych konfliktach wyraźnie rośnie. Jednak ocena ich rzeczywistej skuteczności powinna uwzględniać nie tylko deklaracje producentów, ale też niezależne raporty operacyjne, kontekst użycia oraz ograniczenia środowiska bojowego. Dopiero wtedy można mówić o bardziej wyważonym obrazie ich wpływu na przebieg działań zbrojnych.