Siły zbrojne

Chorwacja nie kupi izraelskich F-16. Amerykanie zablokowali umowę

Fot. Israel Air Force
Fot. Israel Air Force

Izrael nie będzie w stanie zrealizować wartej 500 mln dolarów dostawy 12 używanych samolotów F-16C/D Barak dla Chorwacji. Kontrakt zablokował Waszyngton, nie zgadzając się na przekazanie maszyn ze zmodernizowanymi przez Izraelczyków systemami walki elektronicznej.

Jak donosi dziennik Yedioth Ahronoth, w najbliższych dniach do Chorwacji wybiera się dyrektor generalny Ministerstwa Obrony Izraela Udi Adam oraz Michel Ben-Baruch, szef SIBAT (Dyrektoriatu Ministerstwa Obrony Izraela ds. Współpracy Międzynarodowej). Maja oni oficjalnie poinformować rząd Chorwacji o anulowaniu umowy.

Chorwacja od kilku miesięcy informowała o zniecierpliwieniu przeciągającą się sytuacją, w której wprawdzie przetarg został rozstrzygnięty w marcu 2018 roku, to nie można było zawrzeć umowy. Postawiono nawet ultimatum, aby decyzja zapadła do 11 stycznia 2019. Sytuacja jest o tyle nagląca, że pierwsze samoloty F-16 być dostarczone w 2020 roku. Mają one zastąpić wiekowe MiGi-21bis-D/MUD zmodyfikowane do standardu częściowo zgodnego z NATO w stopniu zbliżonym do rumuńskich samolotów MiG-21 Lancer-R. Maszyny te powinny jednak zakończyć służbę w 2024 roku.

Umowę na zakup ex-izraelskich F-16 zablokowała amerykańska administracja, której zgoda jest niezbędna w przypadku eksportu amerykańskiego sprzętu wojskowego do krajów trzecich. Negocjacje w tej kwestii trwały od wielu miesięcy. Izraelczycy twierdzą, że Amerykanom nie przypadło do gustu zaproponowane przez Izrael wyposażenie F-16 w zaawansowane systemy elektroniczne, które miały skusić Chorwatów do wybrania bliskowschodnich maszyn, zamiast konkurencyjnej, ale droższej oferty maszyn Lockheed Martin F-16V czy Saab JAS39 Gripen. F-16C/D Barak posiadają bowiem systemy pokładowe zmodernizowane przez izraelskie firmy na potrzeby lokalnych operacji bojowych i są to rozwiązania znacznie nowocześniejsze niż pierwotnie stosowane w tych maszynach.

Zerwanie negocjacji w sprawie zakupu izraelskich F-16 stawia Zagrzeb w bardzo trudnej sytuacji. Może to być szansa dla Szwecji, która zarówno Chorwacji, jak i Bułgarii proponowała szybką dostawę samolotów Saab JAS39 Gripen, w odróżnieniu od amerykanów, którzy potrzebują 3-4 lat na dostarczenie samolotów, ze względu na obłożenie zamówieniami bieżącymi.

Impulsem dla szybkiego procesu zakupu myśliwców przez Chorwację jest nie tylko nagląca potrzeba zastąpienia MiGów-21, ale również ostatnie wzmocnienie lotnictwa Serbii. Belgrad otrzymał w 2017 roku 6 używanych myśliwców MiG-29 z Rosji, a kolejne 4 maszyny tego typu w 2018 roku dostarczyła Białoruś. 

Komentarze (44)

  1. Polak

    Tylko f-16 w różnych wersjach powinni brać i kupować - najlepszy samolot dla nich w relacji koszt-efekt.

  2. Plush79

    Sprawa wygląda tak że USA tracą na wiarygodności na każdym froncie. My odwracając się od EU sobie nie polepszamy

  3. Stalker

    Nas potraktowali w przypadku Wisły a Homar to wiśnia na torcie< a nie.... to nasze elity takie upadłe bo co do USA to złudzeń nie mam.

  4. Bardzo Jasnowłosa

    Jankesi formatują Chorwatów bez skrupułów. Formatują też po linii sojuszniczo - zbrojeniowej wiele innych krajów. Mogą sobie na to pozwolić tak długo, jak długo rządy w tych krajach będą amerykańską... zapatrzone w USA

  5. Lbn

    Ale ich potraktowali ...

  6. dobryl

    @Wic Chorwacja nie jest w NATO! To się popisałeś wiedzą ;) Chorwacja jest w NATO od 1 kwietnia 2009 r. Dołączyła wówczas do sojuszu razem z Albanią.

  7. jh

    Wykorzystanie jakiejkolwiek okazji zakupów nowoczesnego sprzętu przez MON to mażenie ściętej głowy, bo analizy i symulacje będa trwały w nieskończoność!!!

  8. df

    Wiem że są to 30 letnie maszyny ale mają zapewne systemy WRE zdolne to jammowania większości rosyjskich rakiet naprowadzanych radiolokacyjnie. Cena ok 40 mld dol ? średnio dużo zważywszy jaka cena za F16 b 72 jest proponowana w ramach FMS Bułgarii i Słowacji (grubo ponad 120 mln dolarów za maszynę czyli drożej niż F35 dla członków programu i bliższych sojuszników). HOMAR i Narew z technologiami efektorów najważniejsze ! Od nich zależy powodzenie Harpii - od zdolności budowania własnej bańki AD i niszczenia strefy antydostępowej przeciwnika. Do tego trzeba dużej ilości amunicji produkowanej w kraju a kraj frontowy jak Polska nie może kupować kluczowej amunicji na sztuki w ramach FMS. To kpina z obronności. Potem można i trzeba dokupić minimum 64 dodatkowych F16 block 72 lub 5 generację. Jeszcze jeden taki sukces negocjacyjny jak z Wisłą i budżet MON zatonie nie na 5 a kilkanaście daszych lat. Nie stać nas na budowanie zdolności od góry jak robi się ze średnim piętrem OPL w dół.

  9. Marek

    @tut Kluczem do tego jest, że Amerykanie nie są durni. Dlatego brak zgody na to, żeby ktoś zarabiał na samolotach, które dostał od nich w zasadzie za darmo.

  10. Odyn

    Było by dziwne gdyby USA nie zablokowały takiego kontraktu. Poza tym tyle ile Chowracja zostawi USD y stanach, na tyle bedzie mogła liczyć. Z Izraelem taka maxyma już nie będzie działać.

  11. Kosmita

    Samoloty powinny być tak kupione abyśmy mogli przy nich wszystko robić. Z cała dokumentacja ,aparatura itp. Po co nam samolot którego nie możemy wyremontować sami? Żeby obronić miała sens musi być uzbrojenie,naprawy w kraju bo pewnego razu sprzedawca (nie wazne jaki) powie że nie zrobi remontu albo ogromne pieniądze chce itd. Żeby być niezależnym to trzeba kupić samoloty z całą dokumentacja itd.

  12. df

    Bierzmy w ciemno te 12 maszyn a 12 swoich block 52 modernizujmy do wersji V. Będzie bieda Harpia. Napewno potrzebujemy natycmiastowego zastąpienia części Migów 29 nie mówiąc o Su22 a może my zrobić to tanim kosztem. Bierzmy kody do systemów WRE zwłaszcza że mamy kompetencje w tych sprawach a w ramach offsetu ? może technologia rakiety Extra ? Jeśli USA nie zgodzi się na sprzedaż tych maszyn Polsce (sojusznik, kraj NATO) będzie to prawdziwy test intencji USA w stosunku do Polski. Szybka piłka. Taka okazja może się nie trafić. Co więcej można dokonać zamiany F16 na Mig29 których izraelczycy potrzebują do pozoracji walk. Słowem jest dobry interes do zrobienia dla OBU stron.

  13. tak tylko... (Michał Rakowski)

    No proszę, a Kreml nieustannie rozpowszechnia opinię, że to Żydzi sterują poczynaniami USA. To jak to jest drodzy Rosjanie?

  14. Okręcik

    łukasz- to nie Niemcy czy Francuzi mają do nas, to pis ma do nich pretensje. Jak mają nas traktować skoro uwalamy kontrakt zapięty na ostatni guzik i niewątpliwie dla nas korzystny - caracale? A kto jak nie Niemcy za grosze przekazali nam wpierw Migi a później Leo2A4? współprace trzeba nawiązywać z sąsiadami a nie z "ciepłymi" krajami. Patrioty fajne tylko wystrzelają się w pierwszej godzinie W, a transport amunicji za oceanu dotrze w warunkach wojennych?

  15. Okręcik

    Hmm, a może my byśmy je wzięli? Zawsze to jakieś wzmocnienie, bo zanim ta ekstra zmiana harpię zrealizuje to wieki przeminą.

  16. zeus89

    Kol to definicja każdego jednego sojuszu jaki istniał, istnieje i będzie istniał.

  17. Ernst Junger

    Gregorx, jest dokładnie tak jak mówisz. Izrael chciał zarobić na podarowanych F-16, tym samym plujac w twarz amerykańskiemu podatnikowi. Tymczasem tutaj uderzają w antyamerykanskie tony pod byle pretekstem.

  18. Victor

    @Wic Chorwacja jest w NATO od 2009r. Wystarczy sprawdzić zamiast pisać nieprawdę.

  19. jasne

    Kol, w przeciwieństwie do Rosji która ogarniała nas swoim "wielkim sercem". Dlatego nie wypadało nawet pytać o pieniądze, gdy sojusznik czegoś zażądał. A żądał sporo.

  20. Kol

    Kasa ,kasa ,kasa. NATO jest sojuszem wtedy, gdy państwa mają wspólne interesy. Niestety gdy interesy się różnią to ten sojusz jest po prostu nieskuteczny.

  21. obserwator

    Ot i wychodzi ile znaczy "Międzymorze" dla wielkich tego świata.

  22. Łukasz

    Mobilny PL Idźmy z Europa, czyli z kim ? Z Niemcami co organizuję tajne spotkania dla dziennikarzami na temat jak mają pisać negatywnie o Polsce ? Z Francuzami, którzy maja nieustannie do nas pretensje, że wygrało PiS ?

  23. Maniek

    Wymontować, sprzedać golasy, zamontować na miejscu, grać głupa jak z Lavi dla Chińczyków. To My mamy Żydów uczyć jak się robi interesy ?!

  24. Benek

    My je powinnismy kupic asap.

  25. xyz

    Tak wyglądają interesy z amerykanami. Wszyscy to widzą oprócz Monu.